— 10 — 
Atangaande de stikstofverbindingen weten wij, dat, altijd sprekende 
van hoogere planten, opgenomen worden in de eerste plaats salpeter- 
zuur en ammonia, maar ook stoffen als ureum, glycocol, asparagine, 
leucine, tyrosine, hippuurzuur, acetamide en andere, hoewel meestal 
niet zoo gemakkelijk als de twee eerstgenoemde. Verschillende 
planten gedragen zich in deze ook verschillend. Alle deze stoffen 
behooren tot degene, die ontstaan bij de ontleding van eiwit, zij 
het onmiddellijk, zij het uit de producten, die daarbij gevormd 
worden. Bij voortgezette ontleding gaan zij in de eindprodukten 
koolzuur, water en ammonia over. 
Het is dus niet onwaarschijnlijk, dat in de vrije natuur de hoogere 
planten, of ten minste sommige daarvan, niet alleen de laatste 
ontledingsproducten, die bij het verweeren van den humus gevormd 
worden, koolzuur, water en ammonia (en het daaruit ontstaande 
salpeterzuur) opnemen, maar ook producten die, om het zoo uit 
te drukken, op den voorlaatsten trap der ontleding staan. Daar- 
onder komen zeker stoffen voor, die zich met de kalk, kali, phos- 
phorzuur enz. in den bodem kunnen verbinden, en misschien ligt 
de eigenaardigheid der humuslievende planten daarin, dat hunne 
wortels bij voorkeur zulke verbindingen opnemen. Wel is waar zijn 
dergelijke stoffen nooit in den bodem direct gevonden, maar dit 
laat zich verklaren door hunne onbestendigheid onder de voor waar- 
den, die in dezen heerschen. Men moet zich dan voorstellen, dat 
er voortdurend kleine hoevelheden van gevormd worden, die zeer 
spoedig na hun ontstaan óf door de wortels opgenomen of verder 
ontleed worden, zoodat er zich nooit eene noemenswaarde en aan- 
toonbare hoeveelheid van ophoopen kan. 
Daar het opnemingsvermogen der wortels van verschillende planten 
zoo ongelijk is, kan men het volstrekt niet als eene van te voren 
uitgemaakte zaak beschouwen, dat eene bemesting met kunstmest 
dezelfde uitwerking zal hebben als die met dierlijken mest, al bevat 
de eerste alle in aanmerking komende anorganische bestanddeelen 
in eenen vorm, waarvan gebleken is, dat die voor de opneming door 
zekere andere planten geschikt is, (er zijn tot nog toe bijna uitsluitend 
met eenjarige cultuurgewassen proeven genomen). 
Uit proeven met planten genomen onder andere voorwaarden dan 
