90 
kelijk. Ook in 97 hadden zij zwaar gedragen. Tot mijnen spijt 
konde ik van hunne geschiedenis in de daar voorgaande jaren niet 
veel anders vernemen, dan dat zij eenen tijd lang zwaar in het vuil 
hadden gestaan. 
Daartusschen staan drie tak enten, Java op Liberia, in hetzelfde 
jaar gemaakt. Het zijn stammetjes van eenige duimen hoog met 
straalsgewijze vlak uitgroeiende takjes, als de spaken van een wiel 
of het geraamte van een regenscherm. Twee van deze enten waren 
klein en stonden bijna bladerloos, maar vol bessen, de derde droeg 
minder vruchten en meer bladeren aan de takjes, die ook forscher 
waren dan die der beide eerste. Het takscherm van deze had een 
middellijn van ongeveer twee en dat van de derde van drie tot 
vier voet. 
Het zoude wel van belang zijn zeker te weten of deze enten 
reeds in hunne eerste jaren zoo zwaar gedragen hebben en of 
daaraan hunne achterlijkheid is toe te schrijven, want het is geen 
ongewoon verschijnsel dat aan enten in het algemeen een sterke neiging 
tot bloeien eigen is. Als storingen en ongelijkheden in de sapstroo- 
ming de ontwikkeling van bloeiknoppen begunstigen, dan zal ver- 
moedelijk de tegenstand, die de sapbeweging op de vergroeiingsplek 
in meerdere of mindere mate te overwinnen heeft, in dien zin moeten 
werken. Ook de hybride enten van Klein Getas bloeien zeer zwaar ; 
dat zij betrekkelijk weinig koffie geven ligt niet aan gebrek aan 
bloesems, maar aan de vele die in het geheel niet of tot vooze 
bessen worden. Op een land in den Oosthoek echter staan eenige 
van die op Klein Getas gemaakte en daarna overgezonden enten. 
Wij plukten daarvan 100 groene bessen Bij het doorsnijden ble- 
ken 49 twee boonen te bevatten, 50 eene boon, terwijl er slechts 
eene voos was. Klimaat en grond schjnen dus ook in dit opzicht 
grooten invloed uit te oefenen. 
Indien koffie-enten geregeld zulk eene sterke neiging tot bloeien 
hebben, dan is er misschien eene veelbelovende toekomst weggelegd 
voor enten van Margogype op Liberia. Men zoude op Java wel 
meer Margogype zien als die variëteit niet zoo weinig vrucht op- 
leverde, de prijs die voor het product betaald wordt is aanmoedigend 
genoeg. Zulke enten zijn reeds op verscheidene ondernemingen 
