- 20 — 
bij deze verspreidde de, intermitteerend uitgestooten vloeistof 
zich zonder hulp der tentakels als wolkjes in het water. 
Enkele oudere waarnemingen wijzen er op, dat de bevruch- 
ting niet altijd in het zeewater, maar in sommige gevallen reeds 
binnen de vrouwelijke geslachtsorganen plaats heeft. Hoe dit 
zij, in geen geval is ooit iets waargenomen, dat zweemt naar 
eene copulatie, zooals men die bij de hoogere dieren aantreft. 
Zeer spoedig na de bevruchting begint de eicel zich te dee- 
len; de deelingen volgen snel op elkaar. Zoo is bij Synapta 
cligitata waargenomen, dat in 12 uren een 512-cellige blastula 
werd gevormd, waartoe 9 achtereenvolgende deelingen van elke 
cel vereischt worden. Bij eenige andere vormen werden voor 
het tot stand komen der volkomen blastula resp. 10, 16 en 24 
uren vereischt. De klievingsholte ontstaat reeds in het vier- 
cellig stadium; zij is gevuld met eene doorschijnende, eiwitach- 
tige, slijmerige vloeistof, die naar alle waarschijnlijkheid door 
de cellen der blastula aan den binnenkant wordt afgescheiden. 
Gedurende de blastula-vorming ontstaan ook de trilharen, 
welker aantal met dat der cellen overeenkomt. Wanneer de 
blastula voltooid is, echter bij sommige vormen iets vroeger, 
bij andere daarentegen eerst later, breekt de eihuid en komt 
de larve in het zeewater, waarin zij zich langzaam met behulp 
harer trilharen beweegt. Sommige waarnemingen wijzen erop, 
dat de vrijzwemmende larve gedurende de eerste uren eenigs- 
zins in omvang afneemt. 
Het gastrulatie-proces treedt nu spoedig op en is naar het 
schijnt, spoedig voltooid. De weinige, hierover bestaande waar- 
nemingen geven hiervoor tijden van 5 en 10 uur aan. 
De gastrulatie wordt op den voet gevolgd door eenigen groei 
in de lengte; bij Holothuria tubulosa bedraagt, 10 uur na het 
vrijkomen der larve, hare lengte reeds anderhalf maal hare breedte. 
Yan dezelfde diersoort zijn eenige bijzonderheden bekend aan- 
gaande het tijdsverloop, dat voor de nu volgende ontwikkelings- 
processen noodig is. De insnoering van den oerdarm, die aan 
de vorming van de entero-hydrocoelblaas voorafgaat, begint 45 
uur na het begin der deelingen van de eicel. Negen uur later 
