— 60 — 
verschillende rijst-variëteiten kennen, dat zoowel gendjah-varië- 
teiten als dalem-variëteiten door de „omo-mentèk” kunnen worden 
aangetast en kwamen mij ook gevallen ter kennisse, dat zelfs 
dalem-variëteiten een zeer onvoldoende beschot gaven, tengevolge 
der „omo mentèk.” 
Meestentijds echter blijkt deze padi-variëteit beter bestand te 
zijn tegen de aanvallen van het rijst-aaltje en al moge ook de 
gevolgen zich in een eenigszins geringer product doen gevoelen, 
toch zal zelden de geheele oogst te loor gaan, zooals bij de 
gendjah-variëteiten meermalen voorkomt. 
Op deze overweging is dan ook de gewoonte gebaseerd, om 
deze twee padi-variëteiten tusschen elkander te planten en 
schijnen de resultaten over het algemeen wel aan de verwach- 
ting te beantwoorden, het is toch zelden dat een z.g. „sroenggan” 
aanplant totaliter mislukt. 
Economische toestanden brengen er de bevolking toe in som- 
mige streken over het algemeen liever een vroeg rijpe padi- va- 
riëteit te planten, hoewel zij, zooals uit het bovenstaande blijkt, 
bij ondervinding weten dat dalem-variëteiten zekerder oogst op- 
leveren. Dit moge ook weder tot voorbeeld strekken, hoe een 
verbetering van cultuurwijzen en zelfs in dit speciale geval, 
een bestrijding eener ziekte in een cultuurgewas, dikwerf gepaard 
moet gaan met maatregelen, welke geheel buiten de eigenlijke 
cultuur staan. Hier zal dus ook een drang tot het planten van 
dalem-padi (welke tevens meerdere zorg vereischt en meer water) 
niet alléén voldoende zijn, maar een opheffing der toestanden, 
waardoor de bevolking zich gedwongen acht tot het aanplanten 
van vroegrijpe padi, een der eerste vereischten zijn. 
Reeds vroeger werd getracht te verklaren waarom een dalem- 
variëteit meer weerstand kan bieden aan de ziekte, en uitéén- 
gezet hoe de ontwikkeling van het wortelstelsel hierbij van 
overwegend belang is, zoodat hier niet nader op dit punt behoeft 
teruggekomen te worden. 
Berusten dus de bestrijdingsmaatregelen der „omo men- 
tèk” tot dusvere besproken, hoofdzakelijk op verbeteringen 
en veranderingen in de cultuur der padi, welke beoogen de 
