46 ~ 
wijl in kleiigere gronden omgekeerd eene groote hoeveelheid 
ijzer bij minder aluminium voorkomt. 
In vergelijking met het ijzergehalte van het blad dat zeer 
klein is, bevatten al de onderzochte gronden enorme hoeveel- 
heden van dit metaal, zoodat van te weinig ijzer in den grond 
naar onze overtuiging nergens sprake kan zijn. 
Het ijzergehalte van ’t blad is zoo gering, dat het blad met 
de meeste zorg van alle onreinheden, als aarde, zand etc. moet 
worden gezuiverd, wil men niet de kans loopen, dat het hierin 
aanwezige ijzer een aanzienlijk gedeelte bedraagt van de gevonden 
hoeveelheid. 
In enkele bladmonsters werd getracht het ijzer te bepalen 
waarbij na verassching met water werd opgenomen en zorg- 
vuldig het zand van het fijne zwevende onoplosbare gedeelte 
werd verwijderd. Wij vonden: 
Blad. 
0,016 % ijzeroxijd 
0,008 „ 
0,006 „ „ 
Grond. 
4,1 % ijzeroxijd 
j? « 
4,0 „ 
Rongga 
Bagelen 
Panjairan 
Wij wenschen echter hierbij uitdrukkelijk op te merken, dat 
deze cijfers voor het blad wellicht nog aanmerkelijk te hoog 
zijn door geringe sporen aarde in de monsters aanwezig. 
(Toch zijn de onderzochte bladmonsters alle zeer zorgvuldig 
verzameld, hetgeen ons bleek uit de betrekkelijk zeer geringe 
hoeveelheid zand en aarde die bij oplossing van de asch in 
zoutzuur achterblijven). 
Het gehalte van ijzeroxydule werd getracht in den grond van 
verschillende ondernemingen te bepalen, o. a. op Goalpara^ Ma- 
leher^ en Tjireundeuh, 
De eenige bruikbare daarvoor bestaande methode is voor 
zoover ons bekend: behandelen met zoutzuur en reageeren op 
Ferricyaankaliu m . 
Wij verkregen vooral op Goalpara en Maleber zeer sterke 
reactie, evenwel bij nader onderzoek op andere ondernemingen 
o. a. Boenga Meloer en ook hier te Buitenzorg bleek deze me- 
