— 8 — 
lende deelen zijner provincie (in Zweden) van zeer verschillende 
bodemsoorten, als veen-, klei-, leem-, zandbodem. Atterberg 
vond groote verschillen in procentische samenstelling (stikstof en 
aschbestanddeelen), die weliswaar voor een deel moesten worden 
toegeschreven aan verschillenden graad van rijpheid, doch groo- 
tendeels hun oorzaak vonden in verschillende samenstelling 
van den bodem. 
Het groote verschil in samenstelling der havermonsters blijkt 
uit de volgende maximum- en minimum-gehalten daarbij ge- 
constateerd. 
Op 1000 G. droge stof werd gevonden o. a.: 
stikstof maximum 7,9 G. minimum 2,1 G. 
phosphorziair „ 14,1 „ „ 8,0 „ 
kali „ 17,7 „ „ 3,7 „ 
kalk „ 4,38 „ „ 0,83 „ 
Verder werd o. m. geconstateerd, dat de oogst van veenbo- 
dem stikstofrijk, daarentegen phosphorzuur- en kali-arm was, 
van kieibodem ook phosphorzuurarm en van zandgrond daar- 
entegen vrij rijk aan kali. 
Na deze uitgebreide inleidende onderzoekingen werden voor- 
eerst een groot aantal zandcultuur-proeven genomen in potten 
(methode aangegeven door Hellriegel), waarbij juist afgewogen 
hoeveelheden der verschillende voedingsstoffen in oplossing wer- 
den toegediend. Uit deze proeven bleek ten duidelijkste, dat 
vermeerderde toevoer van eene zekere voedingsstof ook een 
hooger gehalte aan dit bestanddeel in den oogst ten gevolge had. 
Nog bleek hierbij, dat hooger gehalte van het eene bestand- 
deel dikwijls gepaard ging aan gelijktijdige vermindering in 
gehalte van eene andere voedingsstof, hoewel deze laatste in 
onveranderde hoeveelheid werd toegediend. 
Verder bleek bij deze proeven de overwegende invloed, dien 
ook het water op de gehalten der voedingsstoffen van den oogst 
kan uitoefenen, i) 
1) Zie hierover ook de onderzoekingen van SeelhoRst in Journ. f. Landw. 1899 
en 1900 hier kort gememoreerd op pag. 10. 
