7 — 
oordeel te vormen over de in den grond voorhanden en voor 
de plant disponibel geweest zijnde voedingsstoffen. 
Verdere onderzoekingen vinden wij o. a. van Prof. Heinrich i) 
die in plaats van de geheele plant alleen de wortels onder- 
zocht van oordeel zijnde, dat overvloed van of gebrek aan 
voedsel zich hier het eerst zal doen gelden. 
Heinrich komt tot het besluit, dat het gehalte eener plant 
aan verschillende voedingsstoffen sterk wisselt naar den graad 
van ontwikkeling, naar den aard van den bodem etc., doch 
dat bij elke plantensoort voor elke voedingsstof een zeker mi‘ 
mmzm-gehalte bestaat, beneden hetwelk dus het gehalte niet 
kan dalen; vindt de plant voor hare ontwikkeling eene onvol- 
doende hoeveelheid eener zekere voedingsstof om daaruit haar 
minimum-gehalte te verkrijgen, dan blijft zij eenvoudig kleiner. 
Voor hare volle ontwikkeling gebruikt de plant eene zekere 
hoeveelheid eener voedingsstof; staat haar echter nog meer ter 
dispositie, dan is zij in staat eene grootere hoeveelheid op te 
nemen, dit meerdere noemt Heinrich „luxe cousumptie”. 
De door Heinrich verkregen resultaten werden aan een groot 
aantal cultuurproeven getoetst o. a. door Dikow 2) die daardoor 
tot de volgende conclusies komt: 
Ie de wet van het minimum van Heinrich is juist, doch 
bestaat waarschijnlijk daarenboven eene wet van het maximum 
(in plaats dus van de zoogen. „luxe-cousumptie”); 
2e de wortels der plant kunnen gebrek aan een of andere 
voedingstof aantoonen, echter is volstrekt niet bewezen, dat 
juist de wortels daarvoor ’t meest geschikt zijn. 
Van groot belang voor de kennis van den invloed van den 
bodem op de samenstelling van het daarop gegroeide gewas zijn 
de uitgebreide onderzoekingen van Aiterberg over „fe varia- 
tionen der Ndhrsto ff gehalte heim HafeP\ 3) 
Atterberg begon zijne onderzoekingen met de analyse van 
een zeer groot aantal (86) haversoorten, afkomstig uit verschil- 
1) «Grundlagen zur Beurteilung der Ackerkrume” 1882. 
2) Journal für Landwirthschaft 1891 p. 134. 
3) » » » 1892 . 97. 
