— 63 — 
derdeelen bevat, maar dat men rij voor rij aan een verschil- 
lende behandeling onderwerpt en als men voor elk onderdeel 
der proef eene rij gehad heeft, weder van voren af begint. Zoo- 
doende ontkomt men het best aan den storenden invloed van 
ongelijkheden in den grond. 
Het nevensgaande schetsje behoeft wel niet veel toelichting. 
Als men tusschen de koffie op de aangegeven wijze doorloopende 
rijen groene bemestingsplanten zaait of poot, die men ter 
gelegener tijd afsnijdt en bij de boomen in de rijen met even 
nummers begraaft, dan krijgen de rijen 2, 10, 18 enz, bemes- 
ting met indigo; 4, 12 en 20 enz. met djanti, enz. 
De rijen met oneven nummers blijven buiten de proeven. 
Het komt mij beter voor in niet wijdgeplante tuinen slechts 
in eene richting rijen bemestingsplanten tusschen de koffie 
aan te leggen en de ruimte tusschen de koffieboomen in de 
daarop loodrecht staande richting vrij te laten voor het begraven 
van het afgesneden loof, omdat men daarvoor anders geen plaats 
heeft, tenzij men eiken keer de groene bemesting rooien en 
nieuw aanplanten wil. Heeft men veel ruimte tusschen de koffie, 
dan kan men handelen naar verkiezing. Van de plantwijdte 
der koffieboomen hangt het ook af of men de indigo en de djanti 
het best in eene enkele of in eene dubbele rij plant. 
Als men de keus heeft, is het goed den tuin zoo te kiezen, 
dat de rijen bemestingsplanten van noord naar zuid loopen, dan 
krijgt des morgens de eene, des middags de andere zijde de zon 
en hindert de tusschenplanting de koffie het minst. 
Wat het afsnijden en on-derwerken der groene planten aan- 
gaat, daaromtrent zijn bezwaarlijk vooruit algemeene voorschrif- 
ten te geven, omdat dit noodzakelijk moet afhangen van den 
groei van het gewas, die vermoedelijk op verschillende plaatsen 
nog al uiteenloopend zal blijken te zijn. Ieder proefnemer zal 
dit punt naar gelang van omstandigheden dienen te regelen. 
Om de grootst mogelijke hoeveelheid humus te verkrijgen, is 
het verkieslijk het afgesneden gewas niet op den grond te laten 
liggen, doch in bundels te begraven. Hierdoor kan echter, 
vooral in den westmousson, aan de wortels der koffie schade 
