3 — 
werkelijk gunstige resultaten zijn te verkrijgen, is nog door 
proeven uit te maken. Feitelijk bevindt zich op Fini eene goed 
geslaagde aanplant van enten, waarvan echter niet meer met 
zekerheid was op te geven, welke planten slechts op de Liberia- 
wortel, welke op beide wortelstelsels stonden. In ieder geval 
is het echter niet zeer waarschijnlijk, dat de enten, waarbij de 
Javawortel niet is afgesneden, tegen de aaltjesziekfce een even 
groot weerstandsvermogen bezitten als enten, die alleen op 
eene wortel van Liberiakoffie staan. Ook bij deze ligt verder 
de entplaats zoo diep, dat altijd de mogelijkheid bestaat, dat na 
het uitplanten ook boven de entplaats wortels worden gevormd, 
die dan als Javawortels de gewone vatbaarheid voor de aaltjes- 
ziekte bezitten. Buitendien schijnen deze enten volgens de op 
verschillende ondernemingen opgedane ondervinding slechts 
onder zekere gunstige voor waarden goed te slagen en ik moet 
dus in ieder geval ontraden, deze methode nu reeds op al 
te groote schaal in toepassing te brengen, ofschoon het zeker 
wel de moeite waard is, daarmee nog . verdere proeven te 
nemen. 
De beste resultaten zijn nu echter naar mijn opinie van 
de door den Heer D. Butin Schaap, Administrateur van het 
koffieland Kandangan, uitgevondene entmethode te verwachten 
en het scheen mij daarom ook wel de moeite waard, de bij deze 
enten plaats hebbende veranderingen, vooral de op de entplek 
waar te nemen anatomische verschijnselen, nader te onderzoeken, 
en ik geef in het navolgende eene uitvoerige beschrijving 
van dit onderzoek. 
Voordat ik echter hiertoe overga, wil ik, om de anatomische 
beschrijving beter begrijpelijk te maken, eene korte beschrij* 
ving van de door den Heer Butin Schaap uitgevondene methode 
doen vooraf gaan. 
Eerstens onderscheidt zich nu deze methode van de vroe- 
gere daardoor, dat het enten eerst na het uitplanten der 
Liberiaplanten in de open lucht geschiedt. Het zeer klein 
genomen, gewoonlijk uit 2—3 leden bestaande entrijs wordt 
in den top van de Liberiaplant ingeschoven, de stengel verder 
