— 71 — 
geld op de begroeting voor te krijgen was, dan wordt het soms 
moeilijk het verzuimde in te halen. Het is dan niet meer doenlijk 
de jonge loten met de vingers of te breken, maar er moet met het 
mes gewerkt worden, wat veel meer inzicht eischt. 
Een snoeien, zooals dat op de vruchtboomen in Europa toegepast 
wordt, bestaande in het inkorten der jonge loten, wordt nooit ge- 
daan. A.ls men een jonge twijg half of op een derde wegsnijdt, 
sterft het overgebleven gedeelte gewoonlijk af; dat gebeurt bij de 
peren en perzikken ook, als men ze snoeit, terwijl zij in blad staan. 
Van zulk een snoeien kan hier dus nooit sprake zijn, het moet blijven 
bij een wegnemen der overtollige loten in hun geheel en het uit- 
dunnen der takken met het mes, als zij te dicht in elkaar groeien. 
In Teysmannia 1896 bldz. 285, heeft Mr. ’s Jacob te Soerabaja 
een opstel geplaatst over de wijze van behandeling der koffieboomen. 
Hij begint met er op te wijzen, dat tegenwoordig de toestand op 
Java zoo is, dat een boom, die zwaar gebloeid heeft, gaat lijden door 
overdracht, dat wil zeggen niet in staat is zoovele bessen tot rijpheid 
te brengen. De oorzaak van dit verschijnsel is volgens hem niet 
in de eerste plaats te zoeken in de bladziekte, want men ziet her- 
haaldelijk in denzelfden tuin naast vruchtdragende boomen, welke 
hevig daardoor zijn aangetast, boomen, die geen vrucht dragen, van 
de bladziekte vrij blijven. De primaire oorzaak is de te zware 
vruchtdracht, die den boom verzwakt heeft. De bladziekte verer- 
gert het kwaad, zij veroorzaakt het niet. 
Naar zijne meening bestaat er ook eene verkeerde verhouding 
in de ontwikkeling van het wortelstelsel, den stam, de primaire 
takken en het vruchtdragende hout met de bladeren. Reeds in de 
eerste jaren ontwikkelt zich dit laatste te sterk in verhouding tot 
den stam en de primaire takken. Deze blijven dan ook in latere 
jaren te dun en te zwak. Bezetten de kleine takjes van een koffie- 
boom zich nu met vrucht dan zullen deze de te zwakke primaire 
takken uitputten en geheel of gedeeltelijk doen bezwijken, omdat, 
óf de boom onvoldoende voedsel geassimileerd heeft, óf het voedsel 
de plek niet bereikt heeft, waar het noodig was. Hij meent dat 
dit laatste veel voorkomt, omdat de te dunne stam en takken geen 
voldoende capaciteit bezitten voor de geleiding van het voedsel. 
