pretentieuse recepten. Waar de volksgeneeskunde dwaalt, doet zij het op 
Java evenals overal elders ter wereld, voornauielijk door verband Ie zoeken 
tusschen uilerlijken vorm der plant en hare medicinale deugden (de zg. 
signaluren-leer). Maar die fouten worden rijkelijk vergoed door de vaak 
met bewonderenswaardige scherpte gedane waarneming en door de aloude 
ervaring, waarop de toepassing der medicinale planten berusten. Uit den 
aard der zaak hebben echter vele inlandsche geneesmiddelen slechts eene 
locale beteekenis en zóó groot is hnn verscheidenheid, dat men voor de 
meeste Javaansche planten eene nuttige toepassipg vindt aangegeven in 
de vele geschriften, die van den tijd van Rumphius af, over Indische gewas- 
sen het licht zagen. Een chemisch onderzoek in deze richting mag dus 
veilig met een systematische analyse der Indische planlen-familiën worden 
aange vangen. Naarmate dit voorloopig onderzoek vordert, treden dan 
allengs de meer uitgebreide onderzoekingen der belangrijke plantenstoffen 
op den voorgrond. 
Onder »Inlandsche geneesmiddelen” verstaat men soms echter slechts de 
door doekoens en anderen voorgeschrevene mengsels. Voor zooverre deze 
praktijk de volksgeneeskunde volgt, past natuurlijk ook op baar bet boven- 
gezegde; gewoonlijk heeft zij echter den schijn van wetenschap aangenomen, 
door met quasi-nauwkeurigheid velerlei zeer verschillende stoffen te ver- 
mengen en is zij zoo tot dezelfde bedenkelijke hoogte gestegen, waarop, 
nog voor een eeuw, ook in Europa de »officieele” geneesmiddelleer 
eenmaal stond. Hare recepten mogen somwijlen uit een cultuurhistorisch 
oogpunt interessant zijn, den scheikundige bieden zij weinig. Ook spelen 
de Javaansche planten bij deze inlandsche geneesmiddelen slechts eene 
ondergeschikte rol. 
Overigens wordt van beide richtingen in het laboratorium eene zorgvul- 
dige studie gemaakt, die met het scheikundig onderzoek hand in hand gaat. 
Alle gegevens, de volksgeneeskunde betreffend, of op de toxicologische 
eigenschappen der planten betrekking hebbende, worden bijeen gegaard. 
Gelijke zorg wordt besteed aan de inlandsche recepten. Reeds zijn een 
elftal formularia, tezamen meer dan 4000 voorschriften inhoudend , geêxer- 
peerd en geclassificeerd. Dit deel van het onderzoek leent zich echter niet 
wel voor eene periodieke publicatie, en ondergeteekende hoopt later de 
descriptieve studie der inlandsche geneesmiddelen in den vorm eener «Materia 
medica indica” te kunnen samenvatten. Voor lietzelfde doel worden in 
het laboratorium ook eenvoudige afbeeldingen der geneeskrachtige planten 
van Java vervaardigd. 
