61 ü 
dit toestel slechts toelaat, benaderende bepalingen der dichtheid van 
vaste stoffen uit te voeren, hebben wij er toch gebruik van gemaakt, 
aangezien, gelijk onze boven beschreven metingen doen zien, zeer 
sterke afwijkingen van de dichtheid van «-kadmiumjodide (5.670) 
optreden, indien men met mengsels van het en |3-jodide te maken 
heeft. Mocht zich dus zuiver jS-jodide hebben gevormd bij de door 
ons gevolgde methode, dan zou de volumenometer a fortiori dienst 
kunnen doen om een benaderde waarde van de dichtheid dier 
modifikatie te leveren. 
Wij hebben gebruik gemaakt van den vorm van het insti'ument, 
door Bremer B beschreven. Het gedeelte SPhe in de figuur, aan 
zijne verhandeling toegevoegd, was bij ons, ter vermijding van 
gummi-verbindingen, uit één stuk glas geblazen. Het gedeelte nRh 
tot aan het kolfje F was kapillaii', terwijl wij onder de kraan *5 
een bichtvanger hebben aangebracht. Het vat uit Bremer’s figuur, 
dat het kolfje F omgeeft, was bij ons een roodkoperen cylinder, 
die zóo hoog was, dat de kapillair tot g in het water van den 
cylinder was ondergedompeld. Do wijze, op welke men met dit 
instrument werkt, is door Bremer uitvoerig beschreven. Onze katheto- 
meter met nonius stelde ons in staat 0.02 mm. af te lezen. Ter 
oefening, en om na te gaan, wat met een dergelijk apparaat bij 
voorzichtig werken kan worden bereikt, hebben wij de (Jichtheid 
van kwik bepaald, en wel van een even groot volume (8 cc.) als 
later bij de bepalingen van het Cdl.^ werd gebruikt. Wij vonden 
d. 130/40 = 13.50, terwijl dit 13.56 moet zijn. Terloops worde hier 
opgemerkt, dat de volumenometer goede diensten zou kunnen be- 
wijzen bij studies over de modifikatieverandering van stotfen, indien 
men zijne nauwkeurigheid kan verbetereti, hetgeen niet onmogelijk 
schijnt. 
^ 13. De na verdamping in den toestel (Fig. 1) gekondenseerde 
preparaten, die wij met den volumenometer hebben onderzocht (wij 
gebruikten daarbij ongeveer 40 gr. Cdl,), hebben nu de volgende 
cijfers geleverd: 
Preparaat a. d. l4°/4o =r 5.34. 
Preparaat b. d. l4°/4o = 5.49. 
Nadat preparaat h gedurende eenige uren op 98° was gehouden, 
vonden wij met den volumenometer d. 14°/4o = 5.61 resp. 5.57. Een 
andei' deel van b, dat in den volumeriometer de waarde 5.49 had 
geleverd, bleek Inj pyknonietrisch onderzoek (in paraffineolie) d. 30^/40 
b Ree. des Trav. Clhim. des Pays-Bas et de la Belgique 18, (2) 263 (1899). 
