635 
kan toch aan lietgeen wij nn van die inrichling weten onze tegen- 
woordige voorstelling van den aard van dat ineclianisine getoetst 
worden. 
Wat dan zich in de zenuwvezel voortplant als iinpulsies is zeker 
een dissimilatie[)roees en hoogstwaarscliijtdijk s|)elen daai'bij de kollo- 
ieden, die de levende zelfstandiglieid bevat, een groote rol. Het 
plasma van de gangliencel en het axon bezit ,,spumoiede structuur”, 
is een emulsieachtig schuimmengsel, bestaande uit twee vloeibare 
phasen. De dichtere van deze kolloiede zelfstandigheden \ormt de 
wanden der spumoiedkamertjes, daarmede semi|)ermeabele opper- 
vlakten, die electief werken op de door het dissimilatief uiteenvallen 
der molekulen vrijgestelde ionen. De anionen ditfundeeren aldus in 
centrifugale of centripetale richting, van spumoiedkamertje tot spu- 
moiedkamertje '). 
Stoffelijke deeltjes in ieder geval verplaatsen zich van het eene 
einde van de zetinwvezel tot het andere. Niet dezelfde deeltjes; de 
beweging wordt van het eene spumoiedkamertje op het andere, 
daarvoor gelegene, als het ware van het eene dwarslaagje op het 
andere, overgebracht, doch de aldus verrichte arbeid moet gelijk zijn 
aan dien van een dwarslaagje van gelijke massa, dat zich van het 
eene naar het andere eind van de zennwvezel bewoog. 
Maar niet in de geheele zennwvezel wordt aldus van het eene 
eind naar het andere het prikkelingS|)roces voortgeleid, alleen in het 
axon. Het axon zien wij zijn centralen oorsprong nemen of centraal 
eindigen in het plasma van den neurocjt, met geleidelijken over- 
gang; het omhult zich eerst op eenigen afstand van dezen met 
myeline; de mergscheede eindigt aan de spiervezel en de motoidsche 
zeniiweindplaat is een plaat- of geweivormige uitbreiding van het 
axon alleen. Ook blijkt aan de j)erifere einden van afferente zenuw- 
vezels het axon de eigenlijke geleider te zijn. Heeft de mergscheede 
ongetwijfeld luet de geheel passieve beteekenis van den isolator in 
den electrischen kabel (evenmin als het axon te vergelijken is met 
den metaaldraad), zoo neemt zij toch zeker aan de voortgeleiding 
van het prikkelingsproces niet direct deel. 
b Vergel.: W. Nernst, Zur Theorie der elektrischen Reizung. Nachrichten von 
der Kön. Gesellschaft der Wissenschaften zii Göttingen. (Matheni. physik. Klasse). 
1899, p. 104 — 108. — Max Verworn, Allgemeine Physiologie. Sechste Auflage. 
Jena 1915, p. 134 e.v,, 319 enz. — O. Rütschli, Untersuchnngen über mikros- 
kopische Schanme und das Protoplasma. Leipzig 1892. — Hans Held, Beitrage 
zur Struclnr der Nervenzellen und ihrer Fortsatze. (Zweite Abhandlung). Archiv 
für Anatomie und Entwickelungsgeschichte. Leipzig 1897, p. 204 — 289. — L. 
Rhumbler, Das Protoplasma als physikalisches System. Ergebnisse der Physiologie. 
(Asher und Spiro). Jabrgang XIV. Wiesbaden 1914, p. 484 — 617. 
