1 
664 
algeiiieeii iii een kristalliseerend magma augiet de bij lioogere, 
amphibool de bij lagere temperatuur stabiele phase voorstelt en dat 
de vorming van het complexe amphiboolmoleknul slechts mogelijk 
is bij de aanwezigheid van gasvormige bestanddeelen in het magma. 
Het complexe molekmil, dat slechts onder bepaalde omstandigheden 
stabiel is, valt uiteen in meer eenvoudige verbindingen, wanneer de 
omstandigheden zich wijzigen, b.v. door ontwijken der gassen en 
drnkvermindering, zooals de boven beschreven en algemeen verbreide 
verschijnselen van den amphibool in vulkanische gesteenten bewijzen. 
Deze resorptie vindt niet plaats indien de afkoeling zeer snel ge- 
schiedt, vandaar het ontbreken ervan in de amphibolen der inslnitsels 
welke door losse uitwerpselen worden omsloten of als geïsoleerde 
fragmenteji in de tuffen voorkomen. 
Ook door het voorkomen van olivijn in sommige inslnitsels 
onderscheiden deze zich mineralogisch van de omsluitende effusief- 
gesteenten. Maar ook hier bewijzen de talrijke resorptieverschijnselen 
de instabiliteit van dit mineraal onder omstandigheden verschillend 
van die, welke tijdens de kristallisatie hebben geheerscht. Het ver- 
schijnsel kan worden vergeleken met de corrosieverschijnselen van 
rhombischen pyroxeen in inslnitsels der bazalten '). In dergelijke 
gesteenten, die basischer en kalkrijker zijn dan de effusieva van 
den Roeang, komen phenocristen van rhombischen pyroxeen zeer 
zeldzaam voor, niettemin wordt dit mineraal in veelal gecorro- 
deerden toestand in de inslnitsels aangetroffen. De vorming van 
het orthosilikaat in plaats van het metasilikaat is, onder overigens 
gelijkblijvende omstandigheden, afhankelijk van de hoeveelheid 
beschikbaar kiezelznur, dat zich met Mg en Fe kan verbinden, maar 
er zijn tal van voorbeelden bekend, waarbij olivijn is gekristalli- 
seerd in magma’s die voldoende kiezelznur bevatten om het meta- 
silikaat te doen otitstaan (SiO, rijke bazalten). Het samenvoorkomen 
van pyrogenetischen kwarts en olivijn in het zelfde gesteente is door 
de werking van in het magma aanwezigen waterdamp verklaard ’), 
die de vorming van het metasilikaat heeft tegengegaan. 
De inslnitsels van verschillende mineralogische samenstelling en 
met verschillende structuren wijzen op kristallisaties, die onder ver- 
schillende omstandigheden en waarschijnlijk op sterk niteenloopende 
diepten in het magma hebben plaats gehad. De verschillende typen 
zijn door overgangen met elkander verbonden. Ter verklaring van 
de groote talrijkheid der amphiboolhondende inslnitsels en het daar- 
h A. Lacroix, Les enclaves des roclies volcaniques, biz. 491. 
J. P. loDiNGS, Igneous Kocks. Vol. 1. 1909, blz. 142. 
