J004 
meter ook een uitslag 0 aanwijst, zal men voor volkomen symmetrie 
in de opstelling hebben zorg te dragen, en dns zoo noodig de lantaarn 
of een der tliormoziiilen een weinig moeten verscliniven. De laatste 
üjn-justeering is op deze wijze echter niet gemakkelijk te bereiken. 
Voor deze tijn-jneteering is een koolrheostaat het aangewezen hulp- 
middel, en deze wordt daartoe opgenomen in de keten van een 
der Ihermoznilen, dns b.v. tusschen de beide klemschroeven 
gemerkt Z^. Het is misschien niet overbodig op te merken, dat het 
bedi'ag van den weerstand van den rheostaat zonder invloed is op de 
nauwkeurigheid vau de extinctiemeting. 
Langzaam verloopen vau den nulstand van deu galvanometer is 
eigenlijk nooit geheel uit te sluiten. Waar eehtei’ de thei'inozuilen 
na het toelaten en evenzoo na het uitdooven van de straling in 
enkele secunden in temperatuurevenwicht zijn, en dus telkens bij 
iedere bepaling even de nulstand vau den gal vanometer kan worden j 
gecontroleerd, zal het langzaam verloopen daarvan geen invloed , 
behoeven te hebben op de nauwkeurigheid der meting. j 
De extinctiemeter kan voor zeer verschillende onderzoekingen, en j 
naar gelang van den aard der meting op verschillende wijzen worden | 
gel)rnikt. Ik wil aan de hand vau voorbeelden, die grootendeels aan j 
de ervaring van het Instituut voor Theoretische Natuurkunde te Utrecht i 
zijn ontleend, enkele toepassingen van het apparaat beschrijven. j 
a. Het onderzoek van de extinctie (de zoogenaamde “zwarting”) j 
eener fotografische plaat ^). 
Voor thermozuil 1 woi'dt eerst een onbelicht gedeelte, daarna het 
gezwarte deel, voor II wordt blijvend een onbelicht gedeelte dier- 
zelfde fotogratische plaat geplaatst. De toestel wordt zoo gejusteerd, 
dat met de twee onbelichte |)laten juist compensatie wordt vei'kregen. 
Wanneer daarna voor zuil 1 de gezwarte |)laai is geschoven, kan 
met behulp van deu compensatieschakelaar de extinctie door de 
,, zwarting” veroorzaakt, dii'ect in [lercenten worden gelezen. Bij een 
onderzoek naar de extinctie die een zelfde gezwarte plaat levert 
voor verschillende s|)eclraalgebieden, worden beide cuvetten gebi'uikt, 
en wel gevuld met eeu als lichtfilter dienstdoende vloeistof. Om bij 
dat onderzoek de gevoeligheid tot het uiterste op te voeren, wordt 
de lantaarn beiderzijds voorzien van een lens, die het licht op 
de thermozuil concentreert. 
') Dit onderzoek van den Heer A. Deumens werd door liein volgens een eenigs- 
zins hiervan afwijkende methode uil gevoerd, die binnenkort door hem zal worden 
beschreven. 
