895 
energie toe, geheel oj) de wijze als in § 11 is beschreven. Hij <le be- 
rekening der waterwaarde hebben wij ten grondslag genotnen het 
gemiddelde van de waarden voor de middelbare spec. warmte van 
water in het temperatiiur-interval 16.5 — 21.5 i)., zooals die door 
DiETKRici ^), Lüdin '), H. T. Barnes’), Janke “) en W. R. en W. E. 
Bousfield ’) zijn gevonden, )i.l. 0.9992. 
In vijf bepalingen werd voor de watervvaarde gevonden : 36.24; 
36.84; 36.96; 36.61; 36.56. Gemiddeld 36.70. 
GANG EENER PROEF EN WIJZE VAN BEREKENING. 
14. Aan de hand van bepaling no. 33 (duplikaatbepaling oplossing G, koncen- 
tratie + 17.5 “/o GdSO^) moge bier de gang eener proef en bare wijze van 
berekening worden toegelicht 
Nadat de kalorimeler met 950.32 gr. (op vakuo berekend) der genoemde op- 
lossing was gevuld (vol. + 800 cc.), brachten wij dezen, na ons tevoren vergewist 
te hebben, dat de temperatuur der oplossing iets lager was dan 1G°.5 C., in den 
luchtmantel, plaatsten den verbitter-roerder iV, het deksel ili, zoomede op 
hunne plaats en schroefden het deksel dicht. 
De verhitter-roerder wordt iets omhoog gelicht en met behulp van Gj aan de 
as van den elektromotor gekoppeld. Daarna worden de elektrische kontakten bij 
3 en 4 ingeschakeld en de motor E in gang gebracht. Men vult thans den hak 
L met olie en brengt den roerder 5 in gang, waarna het geheel met 
wordt afgedekt en Tg op zijn plaats wordt gebracht. 
Thans voert men zoolang elektrische energie aan de olie zoowel (sluiten van U 
in Fig. 2) als aan de oplossing (omleggen der wip Po, Fig. 2) toe, totdat ïg 
00.00 aanwijst, Tj 0°.90U. 
Men houdt, door regelen van de waterkraan I, de temperatuur van To binnen 
enkele honderdsten graden op dezelfde temperatuur, hetgeen, dank zij de voor- 
treffelijke isolatie van onzen toestel, z'onder eenige moeite gelukt. (Zie Tabel 2, 
lOu.00 — lOu.21). 
Gedurende al deze bewerkingen heeft men den stroom der 8 akkumulatoren 
konstant gemaakt door hem door den hulpweerstand So te leiden, die gelijk is 
aan Sj. bevindt zich in een met olie gevuld bekerglas. Na één uur bleek 
de stroomsterkte volkomen konstant te zijn, hetgeen uit de waarneming van den 
WESTON-ampèremeter I bleek. 
Nadat aldus was vastgesteld, dat de kalorimeter zich in temperatuurevenwicht 
bevond met zijne omgeving, schakelde men door sluiten van U (Fig. 2) den 
verwarmingsstroom der ,, omgeving” in op een volle minuut (1Ü“.21), dien van den 
kalorimeter ongeveer 47 sekunden later (hier 47.6 sek.) door het omleggen van Po. 
De tijden werden met behulp van den ,,splitting index” (zie § 9) vastgesteld. 
b Drudes Annalen (4) 16, 593 (1905). 
®) Mitt. naturw. Ges. Winterthur, Heft 2. 
*) Phil. Trans. Roy. Soc. bondon A 199, 149 (1902). 
^) Dissertatie Rostock 1910. 
b Phil. Trans. Roy. Soc. bondon A 211, 199 (1911). 
*) De eerste bepaling, van oriënteerenden aard, werd in het gemiddelde met 
geringer gewicht opgenoinen. 
