968 
Archipel. Deze staart ligt namelijk bij het embryo zijdelings in een 
spiraal opgerold, ietwat dorsaalwaarts opgebogen. En ook hier 
vinden wij dan ook weer, dat aati de verlrale convexe zijkant aan- 
meikelijk meer d warsbanden optreden dan aan de concave dorsale 
zijkant (Fig. 7). Ook aan den staart en romp der krokodillen em- 
bryonen treden, zooals bekend is, dergelijke verschijnselen op. 
De vraag is nn, waarop berust dit verschijnsel ? 
Ik meen, dat wij ook hier in den rhjthmischen 
huidgroei de verklaring jnoeten zoeken. Aan de 
convexe zijde is de groei toch zeker eneigischer, 
dan aan de concave zijde, waar het lichaam 
gedrukt en de huid niet zoo glad gespannen is 
en zelfs eenigermate in plooien ligt. Of hierbij 
een onvoldoende voeding aan de concave zijde, 
\'eroorzaakt door drukking op de bloedvaten en 
misschien der zenuwen, in het spel is, zooals 
door Gust. Toknier ') vermoed wordt bij een hieraan 
analoog geval van pathologisch vervormde slangen- 
embrjonen, moge voorloopig in het midden ge- 
laten worden. Hoewel voor het oogenblik het 
bewijs nog niet geleverd is, dat wij hier, evenals 
bij de Amphibien met een meer of minder snellen 
rhjthmns in de deelingen der hnidcellen te doen 
hebben, dringt zich toch telkens hierbij de gedachte 
op, dat wij ook hier in den rhjthmischen huid: 
groei de hoofdoorzaak te zoeken hebben van de 
bandreekening der huid, die misschien soms met 
pig. 7 . de overige metamei ie van het lichaam kan samen- 
vallen, maar in den regel daarvan geheel onafhankelijk is. Of het besluit, 
waartoe Tornier in zijn boven vermelde verhandeling komt, nl. dat | 
het tenslotte niogelijk zal zijn bij iedere hagedis of slang een deel ! 
van haar levenswijze direkt van de teekening van haar lichaam te 
kunnen atlezen, niet wat al te optimistisch is, zal de toekomst moeten 
leeren. In de eerste plaats is het nu noodig na te gaan of ook bij 
de reptielen de sterker gepigmen teerde plaatsen der huid bij de 
embrjonen ook werkelijk overeenkomen met de plaatsen in de 
opperhuid, waar een krachtiger gi-oei en dus een snellere celdeeling 
optreedt. Bij Draco volans bleek mij reeds, dat wel is waar dit 
onderzoek zeer veel bezwaarlijker is, dan bij de Amphibien, maar 
waai-schijnlijk toch mogelijk en ik hoop in staat te zijn in een 
latere mededeeling nadere gegevens daarvoor te kunnen bijbrengen. 
9 G. Tornier, l.c. p. It210. ^ 
i 
