146 
een inHiitnum is. De polarisatievlakkeii der Nicols zijn dan nagenoeg 
evenwijdig aan en loodreclit op het hoof'dvlak der wig. 
3. De collimator-spleet neemt uit liet spectrum een deel, waarvan 
de golflengte in eene richting loodrecht op de spleet een weinig 
verandert. Uit den collimator treden alzoo verschillende cilindrische 
lichtbundels, die in golflengte iets verschillen en wier assen kleine 
hoeken met elkander maken. Het spleetbeeld in den kijker is dus 
een deel van een spectrum. In dit spleetbeeld neemt men eenige 
zwarte strepen waar, evenwijdig aan de lengterichting der spleet. 
In ons geval bedroeg het aantal, dat van de breedte der collimator- 
spleet afhangt, drie. Hel expeiinient leerde de volgende eigenschappen 
dezer strepen : 
a. De strepen ontstaan door het nitdooven van bepaalde kleuren. 
Zij worden scherper, naarmate de zuiverheid van het spectrum toe- 
neemt eu talrijker bij grootere spleetbreedte. 
b. De wigvormigheid der kwartswig is zonder invloed, daar eene 
spleet voor de kwartswig het verschijnsel niet verandert. 
c. Bij éénen analysator-stand vindt men twee polarisator-standen, 
waarvoor een stelsel van zwarte strepen optieedt. De strepen van 
het eene stelsel staan midden tusschen die van het andere. De hoek 
tnsschen beide polarisator-standen is kleiner, naarmate het hoofdvlak 
der wig meer samenvalt met het polarisatievlak van den polarisator 
of loodrecht hiero|) staat. Het middenvlak tnsschen beide polarisator- 
standen maakt met het hoofdvlak der wig een hoek van 0° of 90°. 
Een der beide [)olarisator-standen staat slechts loodrecht op den 
Analjsator, onafhankelijk van den stand van het hoofd vlak der wig. 
d. Maakt het polarisatie- vlak van den Analjsator met het hoofd- 
vlak der wig een hoek van 0' of 90°, dan is in het spleetbeeld het 
in § 1 vermelde Nicolstjeepje zichtbaar. Stel dat dit ongeveer loodrecht 
op de spleetranden slaat, dan zijn beide stelsels van zwarte strepen 
tegelijk zichtbaar, het eene boven, het andere onder het Nicolstreepje. 
Dit vormt als het ware een overgang tusschen de beide stelsels. 
De stre|)en schijneti daar xerdikt. 
e. Bij draaiing vatï den Polarisator van den eenen naar den anderen 
der beide in c. genoemde standen, worden de strepen eerst flauwer, 
verplaatsen zich daarna snel door het veld naar die van het tweede 
stelsel, waarbij deze zeer zwaï-t worden. 
Uit c. volgt otimiddellijk eene handelwijze om de wig zoo te 
plaatsen, dat hel hoofdvlak der wig met het polarisatievlak van een 
der Nicols samenvalt en loodrecht staat op dat van den anderen. Deze 
stand wordt bij opvolgende benaderingen verkregen. 
