156 
uitgeeloten. De dikten der lagen waren 2.2 X 10"® en 3.4 X 10"® mM., 
n loopt voor de verschillende kleuren van 2.6-» 4.4 tot 3.4 5.5. 
Ook is liet k wikopperxlak rnet beenderolie geënt en de uit- 
breiding der olie nagegaan. De nitkoinsten zijn met de waarnemingen 
van Fischick') op kwik en Duvaux ’) op water vergeleken. Met den 
eompensator kan men aantoonen, wat Fischek vermoedde, dat eene 
kleine hoeveelheid olie op kwik zich onmiddellijk over het oppervlak 
in eene zeer dunne laag uitspreidt. De dikte der zeer dunne laag is 
1—2 ftp. Fischer noemt liaar de ,,vorauseilende Schicht”. 
De dikte der dunste rook-, lucht- en olielagen zijn 1.6pp; 
2.05 fi|t en 1.07 pp. De verkregen waarden voor den brekingsaan- 
w ijzer bij alle lagen wijzen er op, dat steeds de dichtheid der laag 
aan het kwik-oppervlak zeer groot is. 
Terwijl bij capillaire verschijnselen, ais het ophouden van de be- 
wegingen der kamferdeeltjes op water, de dunste aan te toonen 
laag is 1 pp, blijkt met den eompensator zeer goed de aanwezigheid 
eener laag van 0.3 pp aan te toonen. De optische methode is dus 
scherper, wat ook Rayleigh vond. Ten slotte wordt er op gewezen, 
dat bij de berekening van de dikte der lagen uit het aantal milli- 
grammen in den regel de grootere dichtheid der laag aan het opper- 
vlak buiten rekening wordt gelaten. 
Alle waarnemingen zijn door den eersten van ons verricht. 
') Fischer. Wied. Ann., 68, 436. 1899. 
Devaux. Journ. de phys. (5), 11, 699, 1912. 
