231 
Hierin is [i de massa van ’t graviteerend centrum C. 
Wat de „ruimtecoördinaten” r (of 9), (p betreft, aangenomen 
wordt, dat de grootheden 6 en w dezelfde waarden hebben als aan 
haar worden toegekend door een waarnemer, die zijn waarnemingen 
en berekeningen verricht in de overtuiging, dat de i'uimte Euclidisch 
is; verder behoeft noch r noch q geheel gelijk te zijn aan den van 
uit C Euclidisch gemeten afstand R, maar wel wordt verondersteld, 
dat r en of en R eenwaardige functies van elkaar zijn, zoodat 
^ en ^ zoo weinig van 1 verschillen, dat, tenminste voor niet te 
R R 
kleine waarden van R, gj e.o.v. de eenheid verwaar- 
loosd kunnen worden. 
De eenheden van lengte en tijd zijn zoo aangenomen, dat ’t licht 
de eenheid van lengte in de eenheid van tijd atlegt, zoodat wij b.v. 
1 
1 KM. en — — sec. als die eenheden kunnen beschouwen ; tenslotte 
3.10‘ 
is de massa fi in gravitatie-eenheden uitgedrukt. Beschouwen wij 
b.v. ’t middelpunt van de zon als ’t graviteerend centrum, dan is 
p = l,47 en dan zal — reeds dadelijk buiten ’t oppervlak der zon 
Q 
zeer klein zijn; in ’t veld buiten de zon kunnen wij dus als eerste 
benadering de tweede en hoogere machten van — verwaarloozen 
Q 
en (10 vervangen door 
ds' = ^1 - dt*— ^1 + I dp’ {sin' 6 dip' + dO') I . 
( 2 ) 
3. In de ruimte (2) zal nu de voortplanting van ’t licht geschieden 
volgens een minimaallijn, d. w. z. volgens een lijn, waarvoor 
ds — 0, 
of waarvoor 
^1 - di* = 1^1 + -f q' {sin' e dip' + da')\', 
daar de aard van ’t veld dadelijk doet inzien, dat de baan in een 
„vlak” door C zal liggen, kunnen wij hierin 6 ■= stellen, dan 
geldt voor den lichtweg: 
+ .... (3) 
Aangenomen wordt nu, dat ook nu nog de weg tusschen 2 punten 
