378 
kaartje bedraagt niet 1 : 250.000 zooals daarbij staat aangegeven, 
maar ten naaste bij 1 : 400.000. De verspreiding van den lahar is 
daarop naar gegevens van Kemmbki,ing ingeteekend. (tig. 1). Ik heb 
naar dit kaartje de oppervlakte van den lahar becijferd op 208 KM’ 
of rond 200 millioen M’. 
Omtrent de dikte van de laharbedekking staan voorloopig nog 
weinig gegevens ter beschikking. Boven bij den lahar Goepit bedroeg 
de dikte naar mijn schatting meer dan 50 M. Maar hier is de breedte 
slechts ± 200 M. De groole dikte houdt hier verband met een op- 
stuwing achter de lager gelegen Doerga kloof van slechts 10— 15 M. 
breedte, waar de geheele lahar {Badak) van 1919 door moest. Dit 
bovengedeelte van den lahar wordt nu door erosie sterk aangetast, 
waardoor de dikte geschat kan worden. 
Belangrijker voor een inhondsbepaling van den lahar is echter de 
dikte in de vlakte. Kemmekling (lit. 14 p. 810) noemt een plaatselijke 
dikte te Blitar tot 1,55 — 2,20 M. en vermeldt, dat in de thans over- 
stroomde vlakte alle vegetatie onder een 40 tot 60 cM. dikke zand 
en steenenlaag begraven ligt. Indien men 50 cM. als gemiddelde 
dikte der laharbedekking aanneemt, zou de inhoud van den lahar 
van 1919 zijn: 0,5 X 200 millioen m’ = 100 millioen M’, neemt 
men 20 cM. als gemiddelde dikte aan, en lager zal men toch zeker 
niet behoeven te gaan, dan zou de inhoud bedragen : 0,2 X 200 
millioen M’ = 40 millioen M’. Het lahar materiaal bestaat ten eerste 
uit asch, lapilli en bommen van de eruptie van 1919 en ten tweede 
uit oud lahar-materiaal, dat door den nieuwen moddei-stroom weer 
opgewoeld, uitgeërodeerd en meegesleurd werd. De inhoud van het 
kratermeer bedroeg (lit. 14) 38 millioen M* ^). 
De verhouding van vaste stof (A) tot water ( W) in den heeten 
lahar van 1919 zou dus hebben bedragen : 
Bij de aanname eener 50 cM. dikke laharbedekking: 
en bij de aanname eener 20 cM. dikke laharbedekking: 
A—^ 
W- SS 
± 1 . 
Beschouwen wij nu de ATï^/n-ai-omgeving nog eens nader. 
b Na de uitbarsting van 1901 werd het peil van het kratermeer kunstmatig 
verlaagd, zoodat de inhoud terugliep van 44 millioen M'* (lit. 10) tot 38 mil- 
lioen M'*. Nu bouwt men een tunnel om den krater vóór een volgende uit- 
barsting droog te hebben en zoodoende de vorming van lahars te voorkomen. 
