63 
Thans is adv' niet meer = 7 pc, maar slechts iets minder dan 2 pc- 
Wij hebben in het bovenstaande steeds n in de nabijheid van 2 
ondersteld. Men zou echter kunnen vragen hoe hoog bv. Tc wel 
zou worden indien n in de nabijheid van 1 zich bevond. Daar üc 
alsdan = 40. 10~2 (vergrootte attractie der geïsoleerde atomen) in plaats 
van 11 a 10 . 10”^ zou wezen, zoo werd (6 = 120 . 10—5 blijvende) 
8 1600,10-4 
Tc = 273,1 7— 7 = 80,92 1 X 133,3= circa 10000° abs-, 
27 120.10—5 
terwijl in werkelijkheid Tc zeker niet ver van 1700° abs. zal ver- 
wijderd zijn. Totale dissociatie van Hg^ in Hg -|- Hg is dus bij 
het kritisch punt onmogelijk. Slechts een waarde van x in de 
nabijheid van 0 {n in die van 2) kan de experimenteel benaderde 
kritische grootheden weergeven. 
Wij hebben in dit eerste opstel slechts de tot nu toe bekende 
experimenteele gegevens nader gepreciseerd, en daaruit alle gevolg- 
trekkingen getrokken, waartoe deze gegevens aanleiding geven. 
Indien werkelijk Vc = 216 . 10“ 5, Tc = 1700° abs. en pc = 1100 atm. 
zijn — en het kan niet meer betwijfeld worden of zulks zal be- 
naderd het geval blijken te zijn — dan behooren bij de in ^ 8 
genoemde waarden van r de daaronder staande waarden van 6 en jr, 
de factoren bij RT’c en pc tengevolge van den geringen dissociatie- 
toestand bij in verband met de zeer groote waarde van Al/a. 
En dit op grond der in ^ 7 afgeleide algemeen geldende betrekkingen. 
Maar dit is slechts de grondslag voor onze eigenlijke taak. Wij 
moeten thans, in aanvulling onzer vroegere theorie der kritische groot- 
heden bij associatie (l.c.), theoretisch nagaan wat er in het geval van 
dp d'p 
zoo groote waarden van Al/a bij dissociatie uit — = 0 en — = 0 
dv dv' 
volgt, en de betrekkingen afleiden welke voor r — Vc‘- bc gelden, als- 
mede voor 0, den factor bij Tc — alles in functie van den dissociatie- 
graad x en van Al/a. De waarde van n, de factor van pc, is dan 
van zelf bepaald. 
En ook zullen wij dan in staat zijn op grond der gevonden 
formules voor r en 6 de waarden daarvan nader te preciseeren, 
wat in dit opstel nog niet geheel mogelijk was, omdat de keuze 
tusschen verschillende waarden van r nog vrij gebleven was. 
La Tour pres Vevey, voorjaar 1920. {Slot volgt). 
Gaarne vermeld ik dat de uitvoering ook van dezen arbeid mij 
zeer vergemakkelijkt is geworden door het van ’t HoFF-fonds, waar- 
voor ik den bestuurders mijn dank betuig. 
