91 
soortige breccie en klei, en weder op een klein teri-asvormig 
uitstek (waarachter hier de ingang eener met dezelfde kleisoort bijna 
geheel opgevulde, U-vormig rondloopende, 40 M. lange grot, 
waarin niets belangrijks gevonden werd, gelegen was), groef ik in 
hetzelfde jaar menschelijke skeletdeelen op, die in geheel ver- 
schillenden toestand van fossilisatie verkeeren en een geheel ander 
anthropologisch karakter bezitten. Het is ook zeker dat deze over- 
blijfselen als skelet door menschenhand bewerkt werden, want het 
buitenvlak der schedelbeenderen (niet het binnenvlak), de tanden en 
ook andere beenderen waren met een vast aan hechtend okerlaagje 
rood geverfd. Daarna moeten de beenderen gebroken zijn, want 
de fragmenten waren op soortgelijke wijze geïncrusteerd en ten 
deele in breccie opgenomen als de beide Australoieden. Zij zijn 
evenwel veel minder versteend en soortelijk lichter dan deze. Boven- 
dien heeft de schedel, in tegenstelling met gene dolichocephalen, 
duidelijk een brachycephalen vorm gehad. Aangezien deze fossiele 
mensch toch zeker als praehistorisch te beschouwen is, moeten de 
onder gelijke omstandigheden gefossiliseerde beide anderen, wier 
beenderen zooveel meer versteend zijn, waarschijnlijk van plisto- 
cenen tijd zijn. 
De aanwezigheid van menschelijke overblijfselen uit zeer verschil- 
lende tijdperken is wel daaraan toe te schrijven, dat die bergrand tot 
den oever van een vischrijk meer behoorde, ^) het sterk gebroken 
zijn der beenderen wel aldus te verklaren, dat, in ver uiteengelegen 
tijden, eerst de twee aldaar levende proto-Australiërs en, veel later, het 
voor die waarschijnlijk bewoonde grot geplaatste skelet onder afstor- 
tend steenpuin, mogelijk bij aardbevingen, bedolven en verpletterd 
werden. In kalksteengebergten van Sumatra mocht ik eenige malen 
en eens ook in den Goenoeng Kidoel op Java het imposante natuur- 
verschijnsel van het spontaan nederstorten van kalksteenrots en -puin 
van nabij aanschouwen. De groote hoeveelheid van het puin aan 
den voet en tegen de helling dier bergen levert het bewijs van de 
veelvuldigheid der steenstortingen. Aan kannibalisme kan het frag- 
mentaire karakter der skeletdeelen niet worden toegeschreven ; daar- 
voor zijn de breuken te talrijk. De onderkaak van Wadjak II, een 
zeer sterk been, was bijvoorbeeld in ten minste 5 groote stukken 
gebroken. Het voorkomen der overblijfselen telkens op een vlak 
gedeelte der helling, onder een steilte, en de omstandigheid dat 
Wadjak 1, die, naar allen schijn, een vrouw was, Wadjak II, die zeker 
een man was, vergezelde; dat ook het skelet, op het andere vlakke 
h Kalkrijke wateren plegen vischrijk' te zijn. De Rawa Bening is dit nog en 
ongelooflijk vogelrijk, paradijsachtig ook door den plantengroei. 
