412 
ven worden als de som van een Coriolis-kracht welke loodrecht 
staat op en evenredig is met de snelheid, en een kracht die van een 
potentiaal is afgeleid. 
Beschouwt men nu hiernaast de beweging van een massapunt in 
een conservatief kraclitveld, zooals die volgens de mechanica van 
Newton zou plaats vinden, dan verkrijgt men bewegingsvergelijkin- 
gen van denzelfden vorm als (7), als men de Cartesische coördinaten 
van het massapunt laat betrekking hebben op een uniform in de 
ruimte roteerend coördinatensysteem. Inderdaad, wanneer de bewe- 
gingsvergelijkingen in het niet-draaiend coördinatensysteem den vorm 
dg) 
dxjc 
hebben, verkrijgen ze in een coördinatensysteem dat 
roteert om een as door het nulpunt met een hoeksnelheid R die, 
beschouwd als vector, de componenten — R\ — R^ en — 7^’, heeft*), 
den vorm 
dt^ \ dt J dx'jc ’ 
tp = è 77* (.^v + i {R' + R* 
welke geheel met dien der vergelijkingen (7) overeenkomt als we 
t = en rp — lp = 2 ^00 zetten. Het essentieele verschil met de be- 
wegingsvergelijkingen in het niet-draaiend coördinatensysteem ligt 
dus in het optreden van de Coriolis-ki-acht en we zijn gerechtvaar- 
digd den vector R^ in het stationaire zwaarteveld in ’t vervolg met 
den naam rotatie-vector aan te duiden. 
Het karakter van den rotatie-vector kunnen we verder verduide- 
lijken door na te gaan in hoeverre het mogelijk is door een coördi- 
natentransformatie van den vorm (1) het lijnelement van een statio- 
nair zwaarteveld op zoodanigen vorm te brengen dat in een gegeven 
punt P niet alleen geldt waar de grootheden gedefi- 
nieerd zijn door 
— 
f,, = l, = 0 (jii r), 
( 8 ) 
maar dat zooveel mogelijk tevens de grootheden = a„vjt gelijl^ 
öaijc 
aan nul worden. Was het mogelijk al deze grootheden gelijk aan 
nul te maken dan zouden we te doen hebben met een coördinaten- 
1) Hier en in ’t vervolg gelde steeds de gewone regel dat aan een draaiingszin 
in een plat vlak een richting van de normaal is toegevoegd op zoodanige wijze 
dat bij een draaiing in het a^i,a: 3 -vlak van de positieve rri-as naar de positieve 
Xj-as over een hoek kleiner dan tt , de bijbehoorende normaal in dezelfde ruimte* 
helft wijst als de positieve Xs-as. 
