416 
vervallen en we krijgen de gewone formules voor statische potentialen 
yVv=:- 45« . ...... (14) 
Nu willen wij in het punt x^, o?, de componenten van den 
rotatie-vector berekenen. Met verwaarloozing van kleine termen die 
ten opzichte van de hoofdtermen van dezelfde orde van grootte als 
de y'^v’s zijn krijgen we voor de a^j-cornponente van den rotatie- 
vector 
en overeenkomstige uitdrukkingen voor de componenten en R*. 
Met verwaarloozing van kleine termen van dezelfde orde van grootte 
als het qnadraat van de snelheid der massadeelen gelden voorts de 
formules 
waar m de massadichtheid der materie is en v,, y, de componenten 
van de snelheid der materie beduiden. Substitueeren we deze waarde 
in de zooeven gevonden uitdrukking dan krijgen we 
(x.—x,) V, — V, 
dS 
. . (15) 
en overeenkomstig voor R^ en /?*. Deze formule leert ons dat de 
bijdrage van ieder massadeel tot den rotatie-vector in een punt P 
gelijk is aan het moment van hoeveelheid van beweging van dat 
massadeel t.o.v. van het punt P, gedeeld door de derde macht van 
den afstand tot P en vermenigvuldigd met tweemaal de gravitatie- 
constante van Einstein. 
Formule (15) kan worden toegepast op een probleem dat indertijd 
door H. Thirring is behandeld teneinde den invloed van rotee- 
reri.de massa’s op het zwaarteveld te illustreeren. Een homogene 
bolschaal met massa M en straal a roteert met een constante hoek- 
snelheid co in een ruimte waarin zich overigens geen materie bevindt 
en waarvoor in het oneindige de grootheden tot nadei-en. 
Gevraagd wordt te bepalen den invloed van de bolschaal op de 
beweging van een rnassapunt dat zich juist in het middelpunt O 
b H. Thirring, Phys. Zeitschr. XIX, blz. 33 (1918). 
