Histologie. — De Heer Zwaardkmaker biedt eene raededeeling aan 
van den Heer M. W. Woerdeman: „Onderzoek naar de locali- 
satie van de kaliuinverbindingen in het electrisch orgaan van 
den Stekelrog {Raja clavata.).” 
(Mede aangeboden door den Heer J. Boeke). 
In den laatsten tijd heb ik, 0[) aanraden van Prof. Zwaardemaker, 
verscliillende weefsels en organen microchemiscli op de aanwezigheid 
van kaliuinverbindingen onderzocht. Terwijl ik hoop later over de 
methodiek en uitkomsten van dit onderzoek nog uitvoeriger te 
kunnen berichten, zon ik gaarne datgene, wat ik bij het onderzoek 
van het electrisch orgaan van den Stekelrog (Raja clavata) vond, 
reeds thans meedeelen. 
Door de onderzoekingen van Zwaardemaker weten we, dat de 
veri-ichting van met een zoutoplossing kunstmatig doorstroorade 
organen in hooge mate afhankelijk is van het kaliumgehalte dier 
oplossing en dat het kalium als zwak radio-actief element juist door 
zijn radio-activiteit zoo’n gewichtige rol speelt bij het tot stand 
komen der orgaanwerkingen. Men mag dan ook veronderstellen, 
dat in het planten- en dierenlichaam de kaliumverbindingen een 
belangrijk aandeel hebben aan het normaal verloop der orgaanver- 
richtingen. Zoo ligt het dus voor de hand, dat men gaarne ingelicht 
wil zijn omtrent het al of niet voorkomen van kaliumverbindingen 
in bepaalde cellen, weefsels of organen. 
Nu is door het chemisch onderzoek reeds met groote nauwkeurig- 
heid vastgesteld, hoeveel kalium verschillende organen bevatten, 
maar dit onderzoek leert niet, in welke cellen van het orgaan de 
kaliumverbindingen gelocaliseerd zijn. Dit is n.1. door Macaelüm aan 
het licht gebracht: de kaliumzouton zijn in tal van weefsels en 
organen maar niet willekeurig en onregelmatig verspreid, maar ze 
komen er vaak in voor op zeer bepaalde plaatsen, gebonden aan 
heel bepaalde structuren. . Macallüm ’) gebruikt als reagens op 
kaliumverbindingen een modificatie van het door onzen landgenoot 
DE Koninck ’) voor het eerst gebruikte mengsel van een kobaltzout 
h A. B. Macallüm. On the distribution of potassium in animal and vegetable 
cells. Journ. of Physiol. Vol. XXXIl, 1905 en Die Methoden und Ergebnisse der 
Mikrochemie in der biologischen Forschung. Ergebn. der Physiologie, Jrg. 7, 
1908, blz. 552. 
•) DE Koninck. Zeitschr. f. analyt. Chemie. Bnd. 20. 1881, blz. 390. 
