Men vindt in de literatuur wel aanwijzingen, dat een te groote 
hoeveelheid calcium even schadelijk is als een te kleine 1 ), maar een 
nauwkeurige studie, die het verband tusschen grootte der [Ca”] en 
vagusprikkelbaarheid direct aantoonde, is ons niet bekend. Om deze 
reden trachtten wij dit verband na te gaan, zooals het ook aan de 
overlevende kikvorschnier * *), en bij de haemoljse’) geschied is. 
De doorstroomingen geschiedden op de volgende wijze : 
Buikwand, borst wand en schoudergordel van den kikvorsch (cf) worden voor- 
zichtig weggeknipt, ook de extremiteiten worden verwijderd, en het praeparaat op 
een plankje vastgespijkerd. Men kan, voor een beter overzicht ook den darm voor- 
zichtig verwijderen tot aan het duodenum, mits men zorg draagt het mesogastrium 
niet te beschadigen. De canule wordt gebracht in de a. coeliaca ; de a. mesenterica 
wordt afgebonden. Op deze wijze worden maag + lever en galblaas (art. hepatica) 
doorstroomd. Den druk kan men regelen door de hoogte van het vloeistofreservoir 
en de wijdte der uitstroomcanule. 
Wenscht men den geheelen darm -j- portaalcirculatie te doorstroomen, dan wordt 
de a. mesenterica niet afgebonden; dan worden doorstroomd: lever (arterieel en 
veneus), galblaaswand, maag en darm. Het proximale stuk der v. abdominalis 
moet worden afgebonden. 
De n. vagus wordt geprikkeld door electroden in de tubae Eustachii te brengen ; 
het eenvoudigst geschiedt dit door 2 koperen spijkers door de tubae in het plankje 
te slaan. 
Bij deze methode van prikkelen ziet men altijd bij zeer constanten rolsafstand 
van het inductorium de vaguseffecten optreden aan hart en maag-darm. 
De duur van elke proef was + D/g uur. 
Wij hebben nu ongeveer 75 doorstroomingen gedaan, waarin de 
invloed der calciumionen-concentratie werd nagegaan. Vooraf werd 
de prikkelbaarheid en de maagwand-motiliteit bij den pas-gedooden, 
niet-doorstroomden kikvorsch vastgesteld, die zooveel mogelijk onder 
physiologische omstandigheden verkeerde. 
Daarna werd met de volgende oplossingen doorstroomd : 
1. NaCl 0,6%. 
2. NaCl 0,6%, daarna NaCl 0,5%, NaHCO, 0,20%, CaCl,.6 aq. 
0,040%, KC1 0,020% P h =±8,6% 
3. NaCl 0,6°/» + KC1 0,02%. 
4. NaCl 0,6 % + KC1 0,02 % CaCl, . 6 aq. 0,005 %, 0,010 %, 
0,012%, 0,014% enz,, 0,020%, 0,025% enz. 
5. NaCl 0,5%, NaHCOj 0,28%, CaCl,.6 aq. 0,040%, KC1 0 , 02 %, 
Ph sterk wisselend, nl. van 8,6 tot 7^2. 
q Joseph E. Meltzer: Americ. Journ. o. Physiol. 29, 1, 1911. 
Benda: Zeitschr. f. Biol. 63, 11, 1914. 
2 ) Hamburger u. Brinkman, l.c. 
*) Brinkman; l.c. 
b Colorimetrisch volgens Sörensen. 
