997 
s’expliquerait par le fait que 1 'énergie motrice des muscles est bien 
plus en rapport avec leur section transversale qu’avec leur longueur”. 
(p. 686). Met de groote schedeleapaciteit der Eskimos brengt hij in 
verband, dat zij zijn „trapüs et actifs”. (p. 219). Ik leg nadruk 
op het laatste woord. 
Later heeft Matiegka : ) aangetoond, uit Praagsche sectieproto- 
collen, dat er betrekkingen bestaan tusschen het hersenge wicht en 
de gespierdheid, alsook den meer of minder krachtigen bouw van 
de beenderen. 
Deze betrekkingen van het hersengewicht en zijne afhankelijk- 
heid van de lichaamsgestalte, vooral van de breedte, kan men 
thans veel beter dan vroeger nagaan, door vergelijking van de 
menschenrassen. 
In de eerste plaats staat thans wel vast, dat onder de tegen- 
woordige menschenrassen niet de Europeanen, doch Mongoloieden 
de grootste relatieve hersenhoeveelheid bezitten. De beste gegevens 
omtrent de laatsten betreffen de Japanneezen. De onderzoekingen, 
van Taguchi J ), die betrekking hebben op niet minder dan 421 man- 
nelijke en 176 vrouwelijke Japanneezen, meest in de hospitalen 
overleden, deden ze ons aan de hand. Het gemiddeld hersengewicht 
van 374 volwassen mannen is 1367 gram, van 150 volwassen 
vrouwen 1214 gram. Dat zijn hoeveelheden die met de op gelijke 
wijze verkregen gemiddelden der Europeanen vrij nauwkeurig over- 
eenstemmen. Maar gemiddeld hebben de Japansche mannen 8 KG. 
lager lichaamsgewicht en 10 cM. minder lengte, en de Japansche 
vrouwen zijn gemiddeld 7 KG. lichter en 10 cM. korter 3 ). Zoowel 
per cM. lichaamslengte als naar evenredigheid van het lichaams- 
gewicht hebben deze Oostaziaten dus meer hersengewicht dan de 
Europeanen. Nog grooter is het verschil met betrekking tot de spier- 
lengte, waarmede de hersenhoeveelheid eigeidijk beter te vergelijken 
is dan met de lichaamslengte. De Japanneezen zijn meer gedron- 
x ) H. Matiegka, Ueber das Hirngewicht, die Schadelkapacitat und die Kopfform, 
sowie deren Beziehungen zur psychischen Tatigkeit des Menschen. Sitzungsberichte 
der Kön. böhmischen Gesellschafft der Wissenschaften. Mathem.-Naturw. Glasse. 
Jahrgang 1902. XX, p. 13—14 en 44. Prag 1903. 
J ) E. A. Spitzka, The Brain-weight of the Japanese. Science. New Series, 
Vol. 18, p. 371—373. Philadelphia 1903. 
*) E. Baelz, Die körperlichen Eigenschaften der Japaner. Mittheüungen der 
deutschen Gesellschaft für Natur- und Völkerkunde Ostasiens. Erster Teil. Band 111 
(1880 — 1884), p. 330 — 359. Berlin und Yokohama. — Zweiter Teil. Band [V 
(1884 — 1888), p. 35 — 103). Hoogere gewichten en grooter lichaamslengten hebben 
niet betrekking op gemiddelden voor het geheele volk, doch voor bepaalde klassen 
of uitgezóchte individuen. 
