112G 
water barstte de exine doorgaans vrij spoedig en de zetmeelkorrels 
dreven dan los in liet preparaat, bij doorvallend licht een blauw- 
aehtigen schijn veroorzakende. Er bleken zetmeelkorrels bij te zijn, 
die de grootte bereikten van een kleinen sterielen pollenkorrel. 
Doch bovendien kwamen er talrijke ellipsoidische pollenkorrels voor, 
die ontkiemd waren, echter niet met een normale pollenbuis, doch 
met een buis, die veeleer den vorm van een blaas had. Deze blaas 
was somtijds kleiner dan de pollenkorrel zelve, doch dikwijls ook 
was zij veel grooter. Zij bevatte 2, 3, 4, 5 of meer bolronde kernen. 
De gesloten antheren waren eenigszins verschrompeld en het 
violette anthocyaan, dat in haar wanden voorkomt, was eeniger- 
mate verbleekt. 
Deze waarneming is mij een prikkel geweest, na te gaan of er 
in de literatuur melding gemaakt werd van verschijnselen, als de 
door mij waargenomene. Inderdaad vond ik toen, dat Nêmec (1898) 
hetzelfde reeds had gevonden, eveneens bij de hyacinth. Hij had het 
evenwel ontdekt in de ten deele petaloide antheren van een variëteit 
met gevulde bloemen. De antheren werden door hem uit jonge, 
gesloten bloemknoppen genomen, gefixeerd, ingebed in paraffine, 
gekleurd en tot microtoomseries verwerkt. Hij trof ook de kleine 
steriele pollenkorrels aan, zonder reserveslofsubstantie en de groote 
kogelronde, vol zetmeelkorrels. Eveneens hadden veel pollenkorrels 
in de gesloten antheren pollenbuizen tot ontwikkeling gebracht, die 
dikwijls groote blazen geleken. Hij zag er somtijds 8 kernen in. 
Nèmec nam aan, dat deze afwijkingen het gevolg waren van het 
petaloid zijn der antheren. Uit het feit, dat ik ze aantrof in de 
antheren van een enkelbloemige variëteit '), viel af te leiden, dat 
andere oorzaken dan het gevuld zijn der bloemen, in het spel moesten 
zijn. Ik meende daarom het verschijnsel te moeten toeschrijven óf 
aan de bizoridere bastaardnatuur der variëteit Nimrod — deze zou 
immers een kruisingsproduct zijn tusschen een Fransche en een 
Holiandsche variëteit ! *) — óf aan het voorkomen van het afwijkende 
aantal chromosomen in de somatische cellen. 
Thans besloot ik, het pollen van een groot aantal variëteiten te 
onderzoeken. Nauwkeurig werd door mij overwogen, hoe dit onder- 
zoek verricht zou moeten worden, opdat het de meest gunstige 
resultaten kon opleveren. In de maanden April en Mei 1919 was 
ik in staat, het te Lisse, het centrum der Holiandsche hyacinthen- 
H Onder de hyacinthenvarieteiten, die in prijscouranten meestal tot de enkelbloemige 
gerekend worden, komen er meerdere voor, die in de bloemkroonbuis boven den kring 
der normaal gevormde antheren, één of meer kleine bloemblaadjes of petaloide antheren 
tot ontwikkeling brengen. Dit is evenwel bij de variëteit Nimrod niet het geval. 
