Experimenteele Psychologie. — De Heer Winkler biedt eene 
mededeeling aan van de Heeren F. Roei.s en J. Feldbrugge : 
„De ontwikkeling der opmerkzaamheid van het 8 ste tot en met 
het 12 rfe levensjaar .” 
(Mede aangeboden door den Heer Zwaardemaker). 
II. 
In het Verslag der Zitting van den 26 ste Februari 1921 hebben 
wij, onder denzelfden titel, mededeeling gedaan van de resultaten, 
welke een onderzoek naar de opmerkzaamheidsverschijnselen, die 
zich bij continueel-voortgezetten arbeid voordoen, heeft opgeleverd l ). 
In aansluiting daarbij geven wij hier een aantal gegevens met be- 
trekking tot het arbeidstype der jongens en meisjes, die als proef- 
personen aan ons onderzoek deelnamen. Wat de techniek en den 
opzet der onderzoekingen betreft, verwijzen we naar onze vroegere 
mededeeling. 
Voor de samenstelling van tabel I groepeerden wij voor elk der 
drie onderscheiden klassen van snelle, middelmatig-snelle en lang- 
zame werkers van de jongens en meisjes afzonderlijk en van beide 
geslachten te samen, het aantal minuten, dat noodig was tot het 
verrichten der taak in drie groepen van elkaar volgende minuten. 
Bij niet-deelbaarheid van het aantal minuten door drie, werden de 
groepen zóó gevormd, dat de eerste en laatste groep steeds even 
groot waren, waardoor de middelste dan één minuut grooter of 
kleiner uitviel'). Voor elke groep werd dan het gemiddelde aantal 
per minuut gelezen letters berekend. Een vergelijking der waarden, 
die men aldus voor elke groep verkrijgt, veroorlooft een denkbeeld 
te vormen van de veranderingen, die de snelheid van werken bij de 
snelle, middelmatig-snelle en langzame werkers met het voortschrij- 
den van den arbeid ondergaat. 
‘) Verslagen der Kon. Acad. v. Wet. Wis- en Nat. Afd. Dl. XXIX blz. 1077. 
s ) Vgl. F. Roels en Joh. Werker: Proeven over opmerkzaamheid bij doove, 
slechthoorende en normale kinderen, i.c., blz. 212 en 213. 
F. Roels: Vergelijkend onderzoek van eenige met behulp der natuurlijke en 
experimenteele leerwijze bij de studie van het geheugen verkregen resultaten. Ver- 
slagen Kon. Academie van Wet. 1917, deel XXV, blz. 1315 en 1316. 
J. Dauber: Zur Entwicklung der psychischen Leistungsfahigkeit. Fortschritte 
der Psychologie und ihrer Anwendungen, 5, blz. 86, 108, 117 en 130. 
