1231 
aan, dat de oorsprong van den reflex, welke aanleiding geeft tot 
het ontstaan van de snelle phase, geheel peripheer moet gezocht 
worden. Door de labyrinthpuikkeling eontraheeren langzaam bepaalde 
oogspieren en verslappen tegelijkertijd hun antagonisten (langzame 
phase), hierdoor zou een reflex worden opgewekt, welke aanleiding 
geeft tot eene snelle contractie van de oorspronkelijk verslapte 
en eene snelle verslapping van de oorspronkelijk gecontraheerde 
oogspieren (snelle phasej. Zijn oorspronkelijke meening, dat door de 
contracties der oogspieren de trigeminusuiteinden in de orbita zouden 
geprikkeld worden en hierin de reflex voor de snelle phase zijn 
oorsprong zou hebben, liet hij varen voor de opvatting, dat de door 
Tozer en Sherrington j ) experimenteel aangetoonde proprioceptieve 
zenuweinden in de oogspieren, zelf het begin van den reflexboog 
voor de snelle phase van den nystagmus zouden vertegenwoordigen. 
Op het eerste gezicht lijkt het nu zeer eenvoudig het al of niet 
juiste van bovengenoemde opvatting van Bartels experimenteel na 
te gaan. Indien men een der oogspieren isoleert en nu gedurende 
eenen nystagmus de bewegingen van deze volgens de door Bartels 
zelf aangegeven, zoo nauwkeurige, methode op een kymographion 
registreert, behoeft men slechts de proprioceptieve zenuweinden in 
deze oogspier te verlammen en na te gaan of de snelle phase 
daarna verdwijnt. 
Bartels * * 3 ) had dit zelf reeds vroeger geprobeerd door inspuiting 
van cocain in de eene orbita. Hierbij trad echter zoo’n snelle ver- 
lamming van alle oogzennwen op, dat op deze wijze het vraagstuk 
niet bleek op te lossen. 
Tot het verlammen van de proprioceptieve uiteinden in de spier 
zijn we nu echter in staat, doordat Liljestrand en Magnus ') heb- 
ben aangetoond, dat inspuiting van bepaalde dosen novocain in 
de spieren bij de intrede van de zenuwen, de proprioceptieve 
zenuwen verlamt, terwijl de motorische zenuwen hunne functie 
blijven behouden. 
Indien echter nu zou blijken, dat gedurende dergelijke proeven 
de snelle phase niet verdwijnt (of bij grootere dosen eerst tegelijk 
met de langzame phase, op het moment dat de geheele oogzenuw 
verlamd is) dan zon dit toch nog niet als een argument tegen de 
theorie van Bartels kunnen worden aangevoerd. 
Bij het optreden van eenen nystagmus vinden er contracties en 
') Folia Neurobiologica. IV, bldz. 626. 
*) Klin. Monatsblatter für Augenheilkunde 1914. Bd. LIII, bldz. 3G5. 
3 ) Pflügers Archiv. Bd. 176, bldz. 168. 
80 
Verslagen der Afdeeling Natuurk. Dl. XXIX. A°. 1920/21. 
