860 
der  kruipgolven,  beschrijving  en  indeeling.  Naar  de  ricliting  van  haar  voortplanting 
onderscheidt  Vlès:  ondes  directes  (verloopend  van'achteren  naar  voren)  en  ondes 
rétrogades  (verloopend  in  tegengestelden  zin  van  de  voortbeweging).  Naar  haar 
ligging  in  den  voet  onderscheidt  Vlès  fen  tgpe  monotaxique  (dans  Ie  quel  la  sole 
est  parcourue  par  un  seul  système  d’ondes,  «een  type  ditaxique  (Le  pied  est 
parcouru  par  deux  systèmes  d’ondes,  occupant  chacune  une  des  moitiés  latérales 
du  pied  et  alternant  regulièrement  des  deux  cotés  de  la  ligne  médiane  qui  n’est 
pas  intéressée  par  les  ondes)  en  een  type  tétrataxique  (présentant  4 systèmes 
d’ondes.)] 
16/17.  K.  Vlès.  Quelqnes  ohservaiions  sur  le  brult  tres  spécial  qu.e  fjroduisent 
parfois  les  Helix  en  se  dépla^gant  sur  la  vitre  d'une  fénêtre  — Bull-Société' 
Zool.  de  France.  1908.  Vol.  33.  p.  145.  Sur  les  bruits  émis  par  les  Hélix  pendant 
leur  progression.  — Ibidem  1909.  Vol.  34.  p.  251 — 254.  [Het  geluid  wordt  ver- 
oorzaakt door  het  tegen  het  glas  strijken  van  den  scherpen  rand  van  de  schelp,  welke 
stootsgewijze,  synchroon  met  de  in-  en  uitademingsbewegingen  wordt  meegesleept.  | 
18.  F.  Vlès.  Les  notions  de  Martin  Lister  (1644)  sur  la  loconiotion  des  Gas- 
téropodes.  — Bull.-Soc.  Zool.  de  France  1908.  Vol.  34.  p.  168—170.  [Haalt  o.a. 
den  onder  N".  1 weergegeven  passus  aan.| 
19.  A.  Robert.  Seconde  note  sur  la,  progression  des  g astér opodes.  — Buil. 
Soc.  Zool.  de  France  — 1908.  Vol.  33.  (pag.  151  — 157).  [Bij  Chiton  (Acantochites 
discrepans  Brown)  gaat  de  voortbeweging  ongeveer  zoo,  dat:  „une  certaine 
région  du  pied  quitte  le  substratum  et  que  cette  région  se  déplace  d’avant  en 
arrière  sous  forme  d’onde  concave  de  la  sole  pédieusé  Cette  région  écartée  du 
sol,  correspond  . . . . a une  région  dilatée  et  ce  sont  les  parties  contraclées  qui  sont 
fixées  au  substratum”.  Ook  hier  dus,  op  overdreven  wijze,  wat  bij  alle  slakken 
het  kenmerkende  der  voortbew’eging  is:  afwisselende  plaatsen  van  verkorting  en 
strekking  van  de  lichaamsas,  met  plaatselijke  opheffing  der  zool  van  den  bodem 
geheel  zooals  Carlson  (N*^.  10)  dat  in  1905  al  ingezien  had.] 
20.  Olshausen.  GeschU'indiykeiten  in  der  organischen  und  anorganischen  Welt. 
— Hamburg  1908.  [De  voortbewegingssnelheid  van  slakken  gaat  van  0,6  tot  3,3 
m.M.  per  1".] 
21.  JoussEAUME.  Différents  modes  de  locomotion  chez  les  mollusques  pul- 
mot^c's.  .Buil.  Soc.  Zool.  de  France,  1909.  Vol.  34.  p.  109 — -115.  [Nog  al  langdradig 
niet  altijd  duidelijk.  Onderscheidt  3 soorten  kruipgolven:  1.  Ondulalions  cacheés  en 
progression  normale  (n.1.  tegen  de  ruit  van  een  aquarium)  apparentes  en  natation 
(n.1.  tegen  de  oppervlakte  van  den  waterspiegel):  Limneé.  2.  Ondulations  de  la 
plante  n’intéressant  pas  le  bord  marginal : Hélix.  3.  Ondes  transversales  dans  la 
zone  médiane  de  la  plante  qui  semble  divisée  en  3 bandes  longitudinales : Limax.]. 
22.  J.  VAN  Uexküll.  Umwelt  und  Innenwelt  der  Tiere.  J.  Springer.  Berlin. 
1909.  [De  in  den  text  aangehaalde  plaats  op  bl.  186]. 
23.  H.  SiMROTH.  Quelques  remarques  sur  la  locomotion  des  gastéropodes. 
Buil.  Soc.  Zool.  de  France.  1910.  Vol.  35.  p.  10 — 14.  [Een  vage  verdediging  van 
zijn  oude  opvatting  tegen  de  theorie  van  Robert  en  Carlson], 
24.  G.  H.  Parker.  The  mechanism  of  locomotion  in  Gastropods.  Q,o\\{nhu.\f\ons 
from  the  zool.  Lab  of  the  Mus.  of  Comp.  Zool.  at  Harvard  College.  N*’.  220.  The 
Journal  of  Morphology  1911,  Vol.  22.  N“.  p.  155 — 170.  [Aangehaald  in  den  text. 
De  hoofdzaak  in  Parker’s  opvatting  is,  dat  de  kruipgolf  een  concave  golf  is;  „an 
area  of  the  foot  that  is  lifted  off  the  substrate  . . . and  thereby  freed  more 
or  less  from  adhesion”.  Dat  een  dergelijke  golfreeks  over  de  voetzool  loopt  is 
