924 
een  buitengewoon  omvangrijk  materiaal,  dat  van  een  constant  incre- 
ment  voor  de  dubbele  binding,  hetgeen  Brühl  invoerde,  geen  sprake 
kan  zijn,  want  dat  de  dubbele  binding  op  de  refractie,  en  voorna- 
melijk op  de  dispersie  der  onverzadigde  verbindingen  een  zeer  uit- 
eenloopenden  invloed  kan  oefenen. 
Onder  de  nagelaten  papieren  bevonden  zich  de  refractometrisclie 
bepalingen  van  ruim  350  verbindingen,  die  nog  niet  waren  gepubli- 
ceerd, waaronder  nagenoeg  komplete  serien  van  homologen.  Dat 
Eykman  deze  niet  zelf  heeft  gepubliceerd,  schrijf  ik  voornamelijk  toe 
aan  het  feit,  dat  hij  er  hoe  langer  hoe  moeielijker  toe  kwam,  om 
zijne  resultaten  persklaar  te  maken.  Wellicht  wilde  hij  ook  wachten, 
totdat  eenige  serien  nog  vollediger  waren  geworden,  of  om  enkele 
metingen  nog  voor  hunne  publicatie  te  herhalen.  Door  deze  onder- 
stellingen kan  het  eenigszins  vermetel  schijnen,  om  thans  resultaten 
openbaar  te  maken,  die  de  meester  zelve  nog  terug  hield.  Behalve 
echter  het  i'eeds  daar  even  genoemde  feit,  is  er  nog  eene  andere 
omstandigheid,  die  de  publicatie  rechtvaardigt.  Het  is  de  vergelijking 
der  metingen  aan  dezelfde  stoffen,  die  verscheiden  jaren  na  elkander 
door  hem  zijn  verricht.  Er  blijkt  dan  in  nagenoeg  alle  gevallen  een 
bijna  volkomen  pvereenstemming  in  de  cijfers  te  bestaan.  Inderdaad 
geeft  zijn  geheele  werk  den  indruk,  van  met  de  grootste  zorg,  ook 
wat  de  zuiverheid  der  verbindingen  betreft,  te  zijn  uitgevoerd. 
Het  is  zeer  te  betreuren,  dat  het  nagelaten  materiaal  nagenoeg 
uitsluitend  uit  tabellen  bestond,  zonder  eenige  samenvatting.  Ik  heb 
getracht,  hieraan  te  gemoet  te  komen,  door  aan  iedere  serie  metingen 
van  homologen  een  overzicht  toe  te  voegen,  mij  overigens  wel  bewust 
zijnde  van  de  moeielijkheid  dezer  taak,  die  zeker  door  den  meester 
zelve  op  veel  betere  wijze  zoude  zijn  ver\uld.  Ik  heb  er  naar  ge- 
streefd, om  in  die  overzichten  de  resultaten  zooveel  mogelijk  te 
interpreteeren  in  den  geest,  die  uit  Eykman’s  werken  spreekt,  en 
menigmaal  van  geheel  andere  opvattingen  getuigt,  dan  de  meeste 
chemici  huldigen,  die  op  dit  terrein  werkten,  in  de  hoop,  naar  het 
oordeel  van  degenen,  die  in  deze  soort  onderzoekingen  meer  com- 
petent zijn,  het  juiste  te  hebben  getroffen. 
De  nagelaten  metingen  omvatten  verbindingen  uit  de  volgende 
homologe  reeksen  : verzadigde  koolwaterstoffen,  alcoholen  C„H2n-}.iOH, 
alkylhaloiden,  aliphatische  en  cyclische  aminen,  zuren  CVH2n02 
en  hunne  esters,  verzadigde  aldehyden  en  ketonen,  onverzadigde 
koolwaterstoffen,  onverzadigde  zuren,  meerwaardige  alcoholen,  meer- 
basische  zuren,  hydroxyzuren,  aldehyd-  en  ketonzuren,  derivaten 
van  koolzuur,  cyclische  verbindingen,  aromatische  koolwaterstoffen, 
phenolen,  aromatische  aminen  en  aromatische  zuren. 
