Anatomie.  — De  Heer  J.  Boekk  biedt,  mede  namens  de  Heer 
J.  G.  Dusseu  de  Barenne,  een  mededeeling  aan  over:  ,, De  sympa- 
thische innervatie  van  de  dwarsgestreepte  spieren  bij  de  gewervelde 
dieren” . 
Benige  jaren  geleden  werd  door  een  van  ons,  mede  o.a.  in  deze 
verslagen  en  de  verliandelingen  dezer  Akademie'),  mededeeling 
gedaan  van  waarnemingen,  welke  aantoonden,  dat  bij  de  dwars- 
gestreepte spieren  van  i-eptielen,  vogels  en  zoogdieren  naast  de  gewone 
motorisclie  eind|)laten  nog  andere  uiterst  tijne  en  dunne,  ijl  gebouwde 
eindorganen  op  de  spiervezelen  voorkomen,  die  zich  in  Bieeschowsky- 
praeparaten  voordoen  als  uiterst  kleine  neurofibrillaire  eindringen  of 
eindnetjes  aan  het  einde  van  dunne  merglooze  zenuwen.  Deze 
eindigingen  liggen  op  de  spiervezelen  ingebed  in  het  sarcoplasma 
der  spiervezelen,  en  bevinden  zich  nu  eens  in  dezelfde  sarcoplasraa- 
ophooping,  waarin  ook  de  gewone  molorische  zenuweindorganen 
liggen,  dan  weer  liggen  zij  afzonderlijk  op  de  spiervezelen  in  een 
kleine  hoeveelheid  sarcoplasma  met  eenige  kernen,  doch  voor  zoover 
men  dit  kan  nagaan,  altijd  hypolemmaal.  De  merglooze  zenuwen 
zelve,  aat)  de  eindvertakkingen  van  welke  deze  eindoigaantjes  be- 
vestigd zijn,  loopen  in  bundels  tnsschen  de  spiervezelen  door,  blijven 
steeds  mergloos,  en  schijnen  een  afzonderlijk  systeem  van  zenuwen 
te  vormen  afgescheiden  van  de  gevoels-  en  bewegingszenuwen.  Het 
lag  voor  de  hand,  gezien  het  mergloos  kaï'akter  dezer  zenuwen,  te 
veronderstellen,  dat  deze  zoogenaamde  ,,accessorische  innervatie” 
(Boeke,  1909)  van  sympathischen  aard  zijn  zon,  en  zoo  werd  dan 
ook  de  veronderstelling  geuit,  dat  de  dwarsgestreepte  spieren  (de 
bovengenoemde  eindorganen  konden  bij  tongspieren,  oogspieren, 
irisspier,  rngspieren.  [)ectoralis,  intercostaalspieren  worden  aangetoond, 
terwijl  later  door  Aoyaoi  dergelijke  eindorganen  ook  in  het  diaphragma 
werden  gevonden),  behalve  aan  den  invloed  van  de  spinale  zenuwen 
ook  aan  dien  van  het  sympathische  zenu wstelsel  waren  onderworpen, 
waarbij  óf  aan  een  tonische  óf  aan  een  trophische  werking  ware  te 
denken.  Dit  laatste  is  echter  een  physiologische  vraag,  en  de  beant- 
woording daarvan  ligt  buiten  het  bestek  van  deze  mededeeling. 
1)  J.  Boeke,  Studiën  zur  Nervenregeneration  I en  II.  Verhandelingen  K.  A.  W. 
Tweede  serie.  Deel  18  en  19. 
