943 
Ook  in  analoge  proeven  over  de  genese  van  den  tetanus  konden 
geen  essentieele,  in  één  bepaalde  richting  wijzende  verschillen  waar- 
genomen worden  tusschen  normale  en  van  hun  sympalhicus  beroofde 
kikkerspi  eren. 
Wij  komen  derhalve  tot  de  slotsom  dat  er  tot  dusver  geen  enkel 
proefondervindelijk  gegeven  bestaat  dat  ondubbelzinnig  wijst  op  een 
direct  verband  tusschen  den  uiechanisclien  tonus,  in  den  zin  van 
Brondgeest,  der  spieren  en  het  sjonpathisch  zenuwstelsel;  wat  dein 
mijne  proeven  langdurig  bestaande  initieele  hypotonie  betreft  moet, 
met  het  oog  op  het  reeds  besproken  feit,  dat  von  Brücke  gevonden 
heeft,  dat  deze  hypotoide  reeds  enkele  dagen  na  de  wegname  van 
den  sympathicus  weer  verdwenen  was,  liet  antwoord  van  nadere 
proeven  in  dezen  worden  afgewacht.  In  ieder  geval  is  deze  laatste 
steun  voor  de  zienswijze  vair  de  Boer  door  de  mededeeling 
V.  Brücke  aanmerkelijk  verzwakt.  Dit  wat  de  mechanische  spiertonus 
betreft. 
Ik  moet  nu  hier  nog  kort  terugkomen  op  de  chemische  spiertonus. 
G.  Manbeeld  en  A.  LuKacs  *)  hebben  proefondervindelijke  gegevens 
medegedeeld,  waaruit  zij  besluiten  tot  het  bestaan  van  een  zgn. 
chemischen  spiertonus,  waarmede  aangeduid  wordt  de  voorstelling, 
dat  de  dwargestreepte  skeletspieren  ook  in  rust  een  zekere  mate 
van  stofwisseling  zouden  bezitten,  welKe  ruststofwisseling  onder 
invloed  van  het  sympathisch  zenuwstelsel  zou  staan. 
Ik  heb  aanvankelijk’)  gemeend,  dat  de  door  deze  onderzoekers 
bekend  gemaakte  proeven  niet  bewijzend  waren  en  heb  nog  onlangs ') 
in  het  kort  tegen  deze  proeven  mijne  toenmalige  bezwaï’en  nader 
uiteengezet. 
Sindsdien  ben  ik  echter  tot  de  overtuiging  gekomen,  dat  de  door 
mij  gegeven  kritiek  niet  steekhoudend  is,  zoodat  ik  deze  hierbij 
terugneem. 
Al  zijn  daarmede  mijne  bezwaren  tegen  die  proeven  van  Mansfe;ld 
en  LuKacs  grootendeels  vervallen,  toch  geloof  ik,  dat  de  genoemde 
schrijvers  hun  resultaat,  dat,  mocht  het  bij  nader  onderzoek  blijken 
juist  te  zijn,  van  groot  belang  voor  dit  vraagstuk  geacht  'moet  worden, 
nog  beter  hadden  gegrondvest,  indien  zij  directe  gasanalysen  hadden 
verricht  van  het  naar  de  betreffende  spieren  toe-  en  van  deze  af- 
stroomende  bloed.  Dan  pas  ware  m.  i.,  als  dan  de  uitslag  van  deze 
analysen  in  den  zin  van  hun  vorig  proefondervindelijk  gegeven  zou 
')  l.c. 
*)  Pflüger’s  Archiv.  166,  1916,  p.  152. 
*)  Archives  Néerlandais  de  Physiologie,  tome  II,  1918,  p.  177. 
