Scheikunde.  — De  Heer  F.  Zeeman  lüedt,  namens  den  Heer  A.  Smits, 
een  mededeeling  aan  getiteld:  ,,Het  verschijnsel  electrische 
overspanning” . II. 
(Mede  aangeboden  door  den  Heer  S.  Hoogewerff). 
In  de  eerste  mededeeling  over  het  verschijnsel  electrisehe  over- 
spanning is  de  overspanning  van  de  waterstof  enz.  beschouwd  die 
aan  onaantastbare  electroden  optreedt  bij  het  doorleiden  van  een 
electrischen  stroom.  Thans  zullen  wij  het  verschijnsel  van  over- 
spanning bespreken  bij  de  waterstof-ontwikkeling,  die  optreedt, 
wanneer  metalen  op  water  of  oplossingen  van  zuren  inwei-ken  zonder 
de  hulp  van  den  electrischen  sivoom,  dus  zonder  toevoer  van  electronen 
van  buiten. 
Bij  de  bespreking  van  de  waterstofontwikkeling  bij  dompeling 
van  zink  in  een  zure  zinkzout-oplossing  werd  reeds  aan  de  hand 
van  de  nevenstaande  figuur  1 het  volgende  opgemerkt. 
Wanneer  zink  (M  ) wordt  gebracht  in  een  vloeistof  van  de 
samenstelling  a’j,  dan  kan  het  zink  met  deze  oplossing  electromo- 
torisch  in  evenwicht  zijn,  doch  slechts  metastabiel,  bij  een  electidsche 
potentiaal,  aangegeven  door  de  stippellijn  gf. 
In  dit  geval  zou  echter  geen  waterstof-ontwikkeling  op  mogen 
treden. 
Het  metaal  zink  werkt  echter  vFel  op  de  hier  onderstelde  vloeistof 
in  en  er  ontwikkelt  zich  waterstof,  waardoor  een 
ontstaat,  bestaande  uit  een  waterstofhoudeiide  metaalphase,  een 
waterstofphase  en  de  electroljt,  waarbij  moet  worden  in  het  oog 
gehouden,  dat  door  wat  men  hier  aangeeft  met  electrolyt,  de  vloeistof- 
phase  in  de  grenslaag  wordt  bedoeld.  Bij  inwerking  van  het  metaal 
op  den  electrolyt  zal  de  samenstelling  van  de  vloeistof  in  de  grens- 
laag verschillen  van  die  van  de  vloeistof  buiten  de  grenslaag. 
Tengevolge  van  de  plaats  grijpende  reacties 
i \ I 
-\-Wl 
i 
2^L-f  2H/.— H,l 
i 4 i 
26 Q 4-  2Hg!  — >H,g 
