Natuurkunde.  — De  Heer  H.  Haga  doet  een  inededeeliiig,  mede 
namens  den  Heei' F.  Zkrnikk  : )ver  thenno-electrische  strooinen 
in  hnikzilver.” 
In  een  uitvoerige  verliandeling ')  ,,Ein  für  Tljenno-elektrizitat  imd 
metallische  Warmeleitnng  fnndamentaler  Effekt”  tracht  C.  Bknkdicks 
het  bestaan  aan  te  toonen  van  een  tliermo-electi'ische  kracht  in  een 
homogenen  geleider  in  iedere  plaats  optredende,  Ier  weerszijde  waarvan 
het  temperatnnrsverloop  ongelijk,  waar  dus  de  tem|)eratnnrsgi-adienl 
verschillend  is").  Hij  erkent  de  mogelijkheid  dat  de  thermo-electrische 
kracht,  die  onder  deze  omstandigheid  in  \aste  geleiders  0|)ti'eedt, 
toegeschreven  kan  worden  aan  wijzigingen  in  de  strnctnnr,  tengevolge 
waarvan  de  aan  elkaar  grenzende  deelen  van  deii  geleider  zich  als 
verschillende  stoffen  zouden  gedragen  en  stelt  derhalve  het  bewijs 
van  het  bestaan  der  bedoelde  kracht  afhankelijk  van  het  slagen  der 
proeven  bij  een  vloeibaren  geleider.  Daartoe  nam  hij  een  met  kwik- 
zilver ge\’nlde  glazen  buis,  die  op  één  |)laals  zeer  vernauwd  was 
en  verwarmde  hel  wijdere  deel  zoodat  hierin  een  hooge  tempei’atnnr 
was,  die  \loeiend  veranderde,  terwijl  )iaar  de  zijde  van  hel  iianwe 
gedeelte  de  temperatuur  snel  afnam;  betrouwbare  resnltaten  kon  hij 
uit  deze  proeven  niet  atleiden,  hetgeen  hij  meende  te  moeten  toe- 
schrijven aan  de  geleiding  van  waimite  door  hel  glas,  waardoor  het 
kwik  in  het  nauwe  deel  ook  verwarmd  werd  en  de  temperatnni- 
niet  steil  genoeg  verliep.  Tegen  de  bekende  proeven  \'an  Magnus, 
die  geen  stroom  kan  aantoonen  bij  hel  in  aanraking  brengen  van 
kwik  van  verschillende  tem[)eratnni'  en  waarbij  ook  de  lemperatnnrs- 
gradienten  verschillend  waren,  voerde  Hknedicks  de  gei’inge  gevoelig- 
heid aan  van  den  door  Magnus  gebruik  ten  galvanometer,  vergeleken 
met  de  tegenwoordige  spiegelgalvanometers. 
Het  kwam  ons  niet  onmogelijk  voor  met  kwik  de  proef  zoodanig 
in  te  richten  dat  aan  alle  eischen ’),  door  Hknedicks  gesteld,  voldaan 
Averd  en  daardoor  een  beslissing  te  treffen  over  het  bestaan  van  het 
nieuwe  effekt  en  wel  door  gebruik  Ie  maken  van  twee  elkaar 
rakende  kwikstralen,  waarvan  de  een  nit  verwarmd  kwik  bestaat 
b A.nn.  der  Physik.  55,  p.  1 — 80,  p.  103—150.  1918. 
b Pogg.  Ann.  23,  p.  497,  1851.  Magnus  bestrijdt  hier  het  ontstaan  van  ther- 
mostroomen  onder  deze  omstandigheden. 
b 1.  c.  p.  118. 
