Natuurkunde. — De Heer Julius biedt eene mededeeling aan van 
den Heer H. Groot: ,,Over de EJfectieve Zonnetemperatuur.” 
(2de Mededeeling). 
(Mede aangeboden door den Heer Haga). 
In een vorig artikel, van Maart J919, werd aangetoond dat de 
bepaling van de effectieve zonnetemperatuur door toepassing van de 
stralingsformule van Planck op gegevens van Abbot niet leidt tot 
eenzelfde temperatuur, onafhankelijk van de beschouwde lichtsoort, 
zooals A. Defant meende, maar dat daarentegen de aldus bepaalde 
T op stelselmatige wijze met / verandert. 
In dit artikel zal worden nagegaan wat de beteekenis der toen 
gevonden uitkomsten zou kunnen zijn. 
Het is noodig vooraf zoo scherp mogelijk te omschrijven wat wij 
' met den term „effectieve temperatuur” bedoelen, aangezien men aan 
deze uitdrukking niet algemeen dezelfde beteekenis toekent. 
Dat wij niet van zonnetemperatuur zonder meer kunnen spreken, 
vindt zijn oorzaak eenendeels hierin, dat de zon niet op alle diepten 
dezelfde temperatuur heeft, (immers de thermodynamica leert, dat 
bij een uitgebreide gasmassa — als hoedanig wij de zon moeten 
beschouwen — de temperatuur van laag tot laag een andere is) en 
anderendeels daarin, dat wij ook niet de temperatuur van een bepaalde 
laag kunnen aangeven, noch bekend zijn met de manier waarop de 
temperatuur afhangt van den afstand tot het middelpunt van de zon. 
Wèl kunnen wij echter aangeven welke temperatuur wij aan de 
zon zouden moeten toeschrijven, opdat zij zich, indien zij een abso- 
luut zwart lichaam ware, in een bepaald opzicht juist zoo zou 
gedragen als wij in werkelijkheid waarnemen. 
Men kan bijv. vragen welke temperatuur een „absoluut zwarte 
zon” zou moeten hebben, opdat de plaats van maximum intensiteit 
in haar spectrum dezelfde zou zijn als in het ware spectrum; of 
opdat de zonneconstante dezelfde waarde zou hebben als de experi- 
menteel bepaalde. Op de 1®'*^ vraag kunnen wij een antwoord vinden 
met behulp van de verschuivingswet van Wien; op de 2^® door toe- 
passing van de formule van Stefan-Bolzmann. 
De aldus gevonden temperatuur noemt men ,, effectieve” tempe-' 
ratuur. 
