498 
spiegel gelegen schiervlakte. ’) De groei van liet plat zeewaarts neemt 
slechts een eind, als het bedoelde continent tot nagenoeg aan zijn 
eindniveau is geërodeerd, d. w. z. een volmaakte schiervlakte is 
geworden. 
Hiervan zijn geen voorbeelden bekend, omdat de platvorming 
telkens fal geschiedt dat met tnsschenpoozen van duizenden jaren, 
zal meti liet woord ,, telkens” geologisch niettemin mogen gebruiken) 
wordt gewijzigd of tegengegaan of ook wel eens vvordt versneld 
door bewegingen van land en zee ten opzichte van elkaar. 
Om juist te kunnen beoordeelen, hoe die bewegingen de platvor- 
ming beïnvloeden, verdient liet aanbeveling den naam grndntievlak 
te geven aan het vlak, dat men zich kan ontstaan denken uit de 
vereeniging van schiervlakte en plat. Vastelandsplat is dan het 
gedeelte van het gradatievlak, dat door de zee wordt bedekt, scliier- 
vlakte het gedeelte, dat boven water uitsteekt. 
Het wordt dau duidelijk, dat de ontwikkeling van het plat afhan- 
kelijk is 
1". van de ontwikkeling van het geheele gradatievlak, 
2“. van de mate v an onderdompeling van het 'gradatievlak, 
3°. van den stand v,an het gi-adatievlak. 
De uitgebreidheid van het plat houdt vooreerst ceteris paribus 
gelijken tred met deu groei van het geheele gradatievlak, maar, 
onafhankelijk daarvan, neemt zij ook toe en af al naarmate meer 
of minder van het gradatievlak beneden den zeespiegel komt te 
liggen. Eindelijk wordt zij beïnvloed door den stand van het gradatie- 
vlak ; wordt dit uit den oorspronkelijken, zeer zwak zeewaarts hel- 
lenden stand door bodembewegingen in een anderen, bijv. in een 
steileren stand gebracht, dan zal gedurende die beweging de diepte 
van het water op hel plat zeewaarts telkens meer toenemen en dit 
zal ten gevolge hebben, dat de sedimenten, die van het land zee- 
waarts gevoerd worden, telkens meer ruimte vinden en allicht niet 
meer in staat zullen blijven om het plat tot naliij den zeespiegel op 
te bouwen en dus nog veel minder om het plat zeewaarts uit te 
breiden. 
De bovengenoemde drie voorwaarden voeren tot de volgende 
besluiten : 
1. Diastrophisme, dat gewoonlijk de hellingen van den vasten 
bodem zoo boven als onder de zee, dus ook die van het gradatie- 
M Terecht worden denudatie van het land en ophouw van het plat door Chamberlin 
beschouwd als de twee deelen van een grooter proces, dat hij gradatie noemt. 
T. C. Chamberlin. Diastrophism and the formative processes. lil. Journal of 
Geology XXI. p. 585, 1913. 
