517 
zoetwaterafzeUingen, gedurende het tijdperk van stijgen van den zee- 
spiegel, dus van onderloopen van de Soenda-schiervlakte. Hoewel in 
die aanvankelijk zeer ondiepe zee met zwakke getijden de werking 
der brandingsgoiven het algemeen bodemrelief niet veel zal hebben 
kunnen wijzigen, zullen die onsamenhangende afzettingen toch 
zeker wel min of meer oingewerkt zijn. Wat de tinertseilanden 
betreft, is het mijn meening, dat zoowel gedurende het tijdperk van 
stijgeti der zee na het plistoceen als gedurende de periodes van 
kleinere schommelingen van den zeespiegel in recenten of subrecenten 
tijd zoowel de stroomtinertsafzettingen als de eluviale afzettingen 
door het zeewater min of meer kunnen zijn oingewerkt en vooral 
wat de laatste betreft, daarbij kunnen zijn geconcentreerd. Als zulke 
door de zee betrekkelijk kort geleden omgewerkte tinerisafzettingen 
meen ik die te mogen beschouwen, welke even boven den zeespiegel 
op het eiland Singkep langs het strand ten Westen van de hoofd- 
plaats Dabo werden aangetroffen maar thans uitgewerkt zijn (zie fig. 2)^). 
Gaat het bij de eilanden Singkep, Hiiliton en Bangka slechts om 
betrekkeiijk kleine rivieren uit het heuvelland van het vroegere Soenda- 
land, er bestaat reden te mogen verwachten, dat ook de geulen der 
groote stroomen, die het Soenda-land ontwaterden en in de Soenda- 
schiervlakte hun beddingen hadden ingesneden, bij het geleidelijk 
overstroomeii dier vlakte ten gevolge van de rijzing van den zee- 
spiegel wel ten deele zullen zijn toegeslibd, maar toch nog niet geheel 
zullen zijn verdwenen. In dat geval zon de mogelijkheid bestaan 
hun verloop te kunnen aflezen uit het verloop der isobathen in de 
tegenwoordige Soenda-zee. 
Evenwel zijn de isobathen, zooals die op de zeekaarten voorkomen, 
geconstrueerd uit een beperkt aantal loodingen, die zelfs in zeer 
gunstige gevallen nog wel ongeveer een kilometer uit elkaar liggen ^). 
Bovendien zijn die loodingen verricht ter wille der belangen der 
scheepvaart en hebben deze altijd veeleer ten doel gehad de ondiepe 
punten dan wel de diepere plaatsen of geulen te leeren kennen en 
op de kaart weer te geven. 
Raadpleegt, men nu de bestaande kaarten’) en de minuutbladen, 
Eene samenvatting van discussies, gevoerd over de wijze van ontstaan der 
tinertsafzettingen en over de rol van het zeewater daarbij vindt men in een artikel, 
dat gedurende het ter perse zijn van dit opstel is verschenen, getiteld: J. Rueb. 
Onstaan der alluviale tinertsafzettingen van Banka en Billiton. De Ingenieur 
35e Jaargang p. 21, 1920. 
Dit geldt voor de vrij goed afgeloode gebieden der wereld, w'aartoe slechts 
enkele gedeelten van den O. I. archipel behooren. 
'*) De kaarten, die in den handel zijn, geven slechts een deel der verrichte loodingen 
aan ; het totaal daarvan is te vinden op de minuutbladen, die bij de afdeeling 
