Natuurkunde. — De Heer J. K. A. Wertheim Saiomonson doet 
eene inededeelino- over: „De gvensgevoeligheid van den snaar- 
galvanometer” . 
Voor den snaargalvanometer van Einthovkn geldt evenals voor 
den naaldgaivanometer, dat de strooingevoeligheid evenredig is niet 
het kwadraat \’an den slingerdnnr van het beweeglijke oj'gaan. In 
de snaarinstrninenten wordt de slingei'dnnr en daarmede de gevoe- 
ligheid gewijzigd door de snaarspanning te wijzigen. Verder zijn 
lengte en dikte der snaren van beteekenis hierbij, evenals de sterkte 
van het magnetische veld. 
Een eenvoudige overweging leert ons, dat de wijziging van den 
slingerduur niet onbegrensd is. Denken wij ons een dikke korte 
snaar, aan de einden vastgeklemd. Door de einden van elkaar te 
schroeven wordt de snaar meer gespannen. Hierbij is de grens 
gegeven door de draagkracht van de snaar (,,Zngfestigkeit”). Naderen 
wij de einden tot elkaar, dan vermindert voortdurend de spanidng 
totdat deze ten slotte = 0 is. Doch op dat oogenblik gekomen is 
de snaar nog steeds in staat trillingen in dwarse richting uit te voeren. 
De duur van deze trillingen wordt uitsluitend beheersclit door de 
afmetingen en dichtheid van de snaar en door haar elastische stijf- 
heid, den elasticiteitsmodulus. De frequentie N dezer trillingen 
wordt gegeven door de formule 
waarin d de dikte en I de lengte beide in cm. gemeten, E de elas- 
ti(‘iteitsmodnlus in Dynen/cnH uitgedrukt, g de dichtheid van het 
snaarmateriaal voorslelt, terwijl m de kleinste wortel is van de 
transcendentale vergelijking cos m cos hm = 1, en de waarde bezit 
van 4.730. . . . (Rayleigh, On sound 1. Art. 174, p. 277). 
Indien wij afzien van de verandering, die de temperatuur in den 
elasticiteitsmodulus veroorzaakt, geeft deze formule ons de laagste 
frequentie der transversale slingeringen, die een snaar van bepaalde 
lengte kan uitvoeren. Er staat ons geeti enkel middel ten dienste, 
om bij gegeven lengte en dikte transversale eigentrillingen op te 
wekken van een langeren duur. Wij kunnen dus nu reeds a prlori 
zeggen, dat de slingerduur in den snaargalvanometer behalve door 
4 
Verslagen der Afdeeling Natuurk. Dl. XXVIl. A^. 1918/19. 
