145 
celleti uit zich bijv. in de gelijke richting, waarin de flagellen slaan, 
waardoor, gelijk zich aan in het water zwevende deeltjes in de 
vp 
Fig. 16a. 
vp. 
Fig. 16Ö. 
nabijheid van tusschen dek- en objectglas vastgelegde Volvoces 
makkelijk constateeren laat, een waterstroom van voren naar acbleren 
wordt opgewekt, die het Ofganisme, wanneer het vrij is, in de 
richting van de animale pool doet voortbewegen. Nemen wij voorts 
aan, dat bij de dexiotrope torsie tijdens de klieving de richting van 
de hoofdas der cellen een dexiotrope afwijking ondergaat en de 
flagellen thans dus slaan in de richting der pijltjes in lig. 16^», dan 
volgt hieruit vanzelf de dexiotrope rotatie der kolonie. Dat de 
flagellen inderdaad aldus slaan behoeft niet nader bewezen te worden, 
doch volgt uit het feit der rotatie vanzelf. 
Het zou zeker interessant zijn, indien eens een linksdraaiende 
variëteit van Volvox. globntor ontdekt werd. Het laat zich nauwelijks 
anders verwachten, dan dat hierbij ook de klieving tot het invei'se 
tjpe zou blijken te behooren. 
Is met het bovenstaande nu de roteerende beweging van Volvox 
mechardsch verklaard int de tijdens de klieving optredende torsie? 
In meer directen zin wel, indien onze onderstelling jnist is. Blijft 
echter te verklaren de torsie der klie\ingscellen. Phylogenetisch zou 
ik er nu meer toe neigen, de torsie, die tijdens de klieving optreedt, 
te beschouwen als een gevolg van de rotatie, die het volwassen dier 
uitvoert, dan als de oorzaak daarvan. De studie der ontwikkelings- 
geschiedenis toch leert ons telkens weer, dat wij den bonw van het 
volwassen dier phylogenetisch niet moeten beschouwen als een product 
van de ontwikkelingsprocessen, doch veeleer deze laatste moeten 
verklaren idt den bouw van het volwassen dier. Zoo zou ik ook in 
de torsie tijdens de edilieving bij Volvox niet anders willen zien, 
dan een zeer vroegtijdig opti-edende eigenschap van den volwassen 
vorm, verband houdende met de voortbeweging van dezen laatste. 
Deze eigenschap, bij den volwassen vorm niet aan te toonen, kon 
slechts door de studie der ontwikkeling aan het licht woi'den gebracht. 
