Scheikunde. — De Heer S. Hoogewkkff biedt, iiariieiis de Heeren 
A. Smits eii V. S. F. Bhkckmans, een inededeeling aan ,,<)ver 
het stelsel aether-chlorofoinii’. 
(Mede aangeboden door den Heer P. Zeeman). 
1 . De aanleiding tot ons onderzoek omtrent het stelsel aether- 
chloroform was een 0 [)merking van een medicus tot een van ons gericht. 
Hij wees n.1. op de betrekkelijk groote warmte-ontwikkeling, die bij 
menging van deze twee stoffen optreedt, een verschijnsel dat het 
eerst door Guthrie ') was waargenomen en aanleiding was geweest 
tot de aanname van het bestaan van een zoogenaamde moleculaire 
verbinding, en wel van de samenstelling (C,H J,0. CHC1„, omdat het 
warmte-effect juist een maximum waai'de bereikt bij een mengsel 
van deze samenstelling, zooals uit nevenstaande figuur 1 volgt. 
Guthrie meende verder nog 
s. 
N 
o 4B co 
MOL.pROC.CHCL3 
F!al 
•a 
steun te vinden voor deze aan- 
name in de resultaten van zijn 
onderzoekingen omtrent de voluum- 
contractie en de dam|»spanning van 
aether-chloroform-mengsels, en het 
schijnt, dat hij ook heeft getracht 
zijn aanname te toetsen door middel van stolpuntsbepalingen. Hij 
zegt n.1.: ,,De vloeistof van genoemde samenstelling stolt beneden 
0° tot een witte kristallijne massa bij een constante temperatuur, 
welke ik zal opgeven, wanneer ik haar nauwkeurig zal hebben 
be[)aald”. Guthrie is echter niet meer op deze stolpuntsbepalingen 
teruggekomen. 
Dolezai,ek en Schut, ze kwamen later op grond van hunne onder- 
zoekingen omtrent warmte-ontwikkeling en voluumcontractie tot het 
resultaat, dat deze verschijnselen maximaal zijn bij een aequimole- 
culair mengsel van aether en chloroform. In de overtuiging, dat 
deze verschijnselen moesten worden toegeschreven aan het ontstaan 
van een verbinding hebben zij door gefractioneerde kristallisatie 
getracht deze verbinding af te zonderen en vonden op deze wijze 
bij gebruik van een pentaan-thermometer voor het stolpunt circa — 80"^. 
1) Phil. Mag. 5 18, 508 (1884). 
**) Zeitschr. f pliys. Gliem. 83, 45 (1913). 
11 
Verslagen der Afdeeling Natuurk. Dl. XXVII. A* **. 1918,19. 
