206 
2. Stelt men in forin. (10) van de vorige ineded. (Suppl. N“. 42c) 
dan komt 
7t:„=r- + i^r»-^rr^(3%2-2), .... (2) 
waaruit te berekenen is, wanneer r gegeven is en k bij benade- 
ring bekend is. Gesubstitueerd in (1) geeft dit; 
i/crM2%2-l) (3) 
of 
« = i ((.-/.,) !lh,' 1^1 + (2 lo„ 2-1) j ... (4) 
reeds bekende formules '), Vaarmede de oppei'vlaktespanning tol in 
3® benadering te berekenen is uit de capillaire stijglioogte h in een 
buis met straal r, welke door de vloeistof volkomen wordt bevoclitigd ^). 
Dezelfde formules zijn, met inachtneming van de teekens der 
grootheden, van toepassing in ieder geval, waar de breedte van een 
druppel of bel gemeten kan worden alsmede de druk, noodig om den 
druppel of de bel te vormen. Zoo kan, iti ’t geval dat de vloeistof den 
wand niet bevochtigt (kwik), de vloeistof door overdruk uit een 
zeer wijde in een nauwe communiceerende buis woi’den opgeperst, 
tot ze als een druppel boven de nauwe buis uitsteekt; 1i is dan de 
hoogte van den vloeistofspiegel in de wijde buis boven den top 
van den meniscus 0 [) de capillair ’). Zoo kan ook, in ’t geval de 
capillaire buis wel door de vloeistof wordt bevochtigd, de meniscus 
door druk van een gas naar beneden worden gedrukt, tot zich een 
bel vormt onderaan de capillair ^). 
V Zie b. V. A. Winkelmann, Handbuch der Physik, 2e Aiifl., I, (2), 1144 en 
1159, 1908. 
*) In ’t geval, dat er een randhoek i is, vindt men, door in form. (9) van de 
vorige meded. (Suppl. N". 42c) x = r en 'P “ ^ stellen, 
r r _ 
o = — pj p/tr sec i \ 1 j" -jy ^ (1 — *'^4 (1 -|- 2 sin i) -f- 
r' . . , . . . , r’ . 1 -|- sm 
f ^ — sec° i (1 — sin 'i)“ (1 -j“ * k ^ sm’ i) -4- 1-^- sec^ i log ^ 
(5) 
®) In dit geval blijven form. (3) en (4) zonder wijziging geldig, omdat h en i?o, 
dus ook r, beide van teeken veranderen (zie vorige meded.). Deze eenvoudige 
methode, welke van den randhoek onafhankelijk is, en welke toelaat door verwijderen 
van den druppel het capillaire oppervlak te ververschen, schijnt nooit op kwik 
toegepast te zijn. 
*) Zie A. Winkelmann, l.c., p. 1162. Zie ook verder § 9. Op deze wijze bepaalt 
men evenwel niet de oppervlaktespanning van de zuivere vloeistof in aanraking 
met haar damp, maar die van het binaire stelsel vloeistof-gas. 
