/.ouden alsdan als de nog onaatigelaste restes van liet calcinnipliosphaal 
te besclionwen zijn. Ware eene dergelijke metaniorphose niet in het 
spel, dan zonden heide pliosphaten gelijktijdig afgescheiden moeten 
zijn, hetgeen mij niet aannemelijk voorkomt. Nog minder kan er 
van eene periodiciteit in de afscheiding der beide pliosphaten sprake 
zijn, omdat daarvan een zonaire bouw der concreties blijk moest 
geven, die echter nergens in de pre|iaraten opgemerkt kon .worden. 
Voor de oplossing van het vraagstuk is een meer nitgebreid onder- 
zoekingsmateriaal onmisbaar. Daarbij acht ik het noodzakelijk naast 
de concreties zelve, telkenmale ook het hout der stammen, waaruit 
ze afkomstig zijn te analjseeren. 
Voor zoover bekend, is Tectona grandis de grootste phosphorns- 
vreter en het zon nit dit oogpunt der moeite waard zijn te onder- 
zoeken of zij daardoor tevens tot grondbederfster wordt ^). De 
hoeveelheid phosphorznnr, die zij aan den grond onttrekt, kan 
ongeveer berekend worden naar de hoeveelheid hout, die op Java 
jaarlijks nit de djatibosschen gekapt wordt. Van J902 tot en met 
1915 werden op die wijze verkregen: 
3.148950 M.® timmerhout en 
11.035108 S.M. brandhout-). 
waarvan het eerstgenoemde vertegenwoordigt een gewicht van 
2074.347000 K.G., ’) terwijl voor het brandhout 4855.447740 K.G. 
aangenomen kan worden ^). 
Volgens Romanis levert kernhont 1 7o en splinthout 0.74 Vo '‘)- 
Het timmerhoni mag wel in hoofdzaak als. kernhont beschouwd 
worden, zoodat de bovenvermelde hoeveelheid 20.743470 K.G. asch 
moet opbrengen, bevattende 5.694082 K.G. phosphorznnr. Om de 
rekening niet te llatteeren werd het brandhout als splinthout in 
aanmerking genomen. Bij een gewicht van 4855.447740 K.G. leverde 
het 35.930313 K.G. asch bevattende 11.486921 K.G. phosphorznnr. 
b De vraag ol' djati grondbederfster is, heeft reeds aanleiding tot gedachten- 
wisseling gegeven, echter slechts met het oog op de geringe humusvorming, die 
in de bosschen plaats vindt (J. G. Glaesen, Iets over djati. Boschbouwkundig 
Tijdsein'. Tectona 1. Noordwijk-Weltevreden 1908 — 9, blz. 166. — H. J. Kerbert, 
Is djati grondbederfstei'. Ibid. 1. 1908-9, blz. 301— 304 ; 2. 1909-10, blz. 44-46. 
— .1. G. Glaesen. Antwoord aan den heer Kerbert. Ibid. 1, blz. 575). 
“) Verslag van den I lenst van het Boschwezen in Nederl.-Indië over het jaar 
1915. Batavia 1916, blz. 18. 
'b Als het gemiddeld soortelijk gewicht werd 0,66 aangenomen. 
b Brandhout wordt volgens strekkende meters berekend. Het bestaat ui^ 
takken en ander houtafval, waardoor ledige ruimte ontstaat, die, met b's 
rekening gebracht, afgetrokken werd. 
h J. S. Gamble A Manual of Indian Timhers. New ed. bondon 190:^1, blz. 532. 
