653 
glas. Bij onderwerping der lamp aan 7V.v/a-öntladingen neem! men 
een fel oplicliten van den wand waar Spectroscopisch z,iet men 
zeer intens de nairinm-lijnen. Gewoon glas doet dit niet. Onder 
omstandigheden kan bij liet openen der lamp kristallisatie optreden. 
Dergelijke veranderingen hebben een afzonderlijk veld van onder- 
zoek uitgemaakt (W. Rk.inders en L. Hamrukger '). 
Naast de verwijdering van restgassen uit de gloeilamp ont|)looit 
het aanvankelijk o|) het gloeichaam aangebrachte glas nog een andere 
werking. Wij zagen boven dat bij condensatie 0 [» den ballonwand 
niet een „normaal” glas wordt teiaig verkregen. Reeds P. P. voN 
Weimarn’) heeft er op gewezen dat het soortelijk gewicht van glas 
des te geringer is naarmate het sneller woi’dt „afgeschrikt”. De 
afstanden der moleculen in zulk een „glas” zouden dus veel grooter 
dan in het normale zijn. tn deze verslagen wordt door de Heeren 
L. Hamburger, G. Holst, D. Lely Jr. en E. Oosterhuis een mede- 
deeüng gedaan, waarin wordt nagegaan, hoe bepaalde vaste stoffen 
in dunne laag op den ballonwand aangebracht, de donkerkleuring 
daarvan (als gevolg van condensatie van verdampend wolfraam, 
afkomstig Yan het gloeilichaam) kunnen tegengaan. Het blijkt daarbij 
dat deze ontkleurende werking er een van [ihysischen aard is; dooi- 
de wolfraam moleculen met behulp van moleculen eener andere stof 
gescheiden te houden, kan men het 0 |>treden van een sterke licht- 
absorptie van een samenhangend wolfraamlaagje verhinderen. 
Deze werking vertoont nu ook het „glas” op den wand. Terwijl 
de gladde ballonwand zelf klaarblijkelijk onwerkzaam is, blijkt het 
van het gloeilichaam afkomende ,,poreuse glas” wel in staat de 
inschietende wolfraamdeeltjes te omhullen. Wordt de lamp echter 
ontijdig geopend, zoodat het poreuse glas kan kristalli.seeren, dan 
heeft het veel van zijn werking verloren. 
§ 4. Aluminnteii, phosphaten, oxyden. 
Reeds vroeger (vergel. bijv. Chem. Weekblad 13, 536 en vlg., 
1916) is er opmerkzaam op gemaakt, dat de in een gloeilamp 
schadelijke gassen voor een deel pas vrijkomen, ais de draad bij 
het voor de eerste maal branden der lamp reeds een hooge tem[)e- 
ratuur heeft bereikt. Het is daarom wenschelijk stoffen te gebruiken, 
welke bij die hooge temperatnnr slechts (relatief) langzaam van den 
b W. Reinders en L. Hamburger. Deze verslagen 25, üfil (1916), 26, 595 
(1917). 
b l’. P. V. Weimakn, Zeilschr. 1'. Chem. u. Ind. cl. Koll. 9, 25 il911). 
