159 
openings-inductieslag geprikkeld en de uitslag van een galvano- 
meter met niet te sterke demping aan een schaal afgelezen. De uit- 
slagen van een dergelijken galvanometer zijn ongeveer evenredig met 
de gemiddelde electromotorisohe kracht van kort durende stroomen, 
wanneer de uitwendige weerstand en het verloop van de stroomen 
constant blijft. Deze laatste voorwaarde nu was zeker niet bij ver- 
schillende temperaturen vervuld. 
Uit de onderzoekingen van Gotch met den kapillairelectrometer 
was toch reeds gebleken, dat het verloop van den slag bij lage tem- 
peratuur (3° C.) vertraagd is en vrij belangrijk afwijkt van het 
verloop bij matige temperatuur (15° — 20° C.). Een dergelijke ver- 
andering in de stroomcurve zal nu de uitslagen bij lager temperatuur 
moeten vergi-oolen, zoodat het verschil tegenover de uitslagen bij 
hooger temperatuui' kleiner schijnt te zijn en de gevonden tempeiatuur- 
coëfficienten te klein uitvallen, zooals reeds Gakten heeft opgemerkt. 
Bovendien blijkt uit de proeven van Schöni.ein en Gakten reeds, 
dat bij indirecte prikkeling van het electrisch orgaan met inductie- 
slagen dikwijls een meervoudige ontlading optreedt, welke natuurlijk 
aan de traag bewegende galvanometer niet tot uiting komt. 
Naar mijn persootdijke ervaring treedt nu vooral bij het afgekoelde 
orgaan zeer vaak deze meervoudige ontlading op, waardoor dus de 
uiterst lage temperatuurcoëfücienlen, die Bkknstein en Tschermak 
vonden, ten deele kunnen worden verklaard. 
In ieder geval scheen het aangewezen te trachten nader gegevens 
omtrent het verloop en de electromotorische kracht van den slag te 
verkrijgen. 
Van pas gevangen exemplaren van Torpedo marmorata en Torpedo 
occalata werd het electrisch orgaan met de zenuwen uitgepraepareerd, 
nadat de huid van buik en rugzijde verwijderd was. Met een paar 
gummi ringen werd het orgaan nu tusschen twee zinken electroden 
opgesloten, waaraan twee staven voor afleiding van den electrischen 
slag waren bevestigd. 
Deze staven waren door een gummi stop gestoken, waardoorheen 
ook de platina prikkel-electroden waren gebracht. Deze gummi stop 
sloot een glazen vat af, waarin het orgaan kon worden opgesloten 
en waardoorheen een vloeistof- of luchtstroom kon worden gevoerd, 
om de sterkte van de electrische ontlading onder verschillende om- 
standigheden te kunnen onderzoeken. 
Bovendien bevond zich door de stop nog een thermometer. Laat 
men nu vloeistof door de onderste buis (fig. 2) inloopen en door de 
bovenste weg, dan kan men het zóó regelen dat het orgaan steeds 
in vloeistof gedompeld is en de zenuwen niet. 
11 * 
