Scheikunde. — A. L. Th. Moicsvkld: ,.De iitv/oi’d van druk op de 
reactiesnelheid in hornoi/ene vloeibare systemen”. 
(Aangeboden door de Heeren Ernst Cohen en P. v. Romburqh.) 
Inleiding. 
Nog' voor sleclits weinige reacties is de invloed van den druk op 
de snellieid [3estudeerd. Afgezien van eenige andere, meer qnalitatieve 
metingen ‘), lieeft men zicli voornamelijk bezig gehouden met de 
invei'sie van rietsuiker') en de \erzeeping van aethjlacelaat Uit- 
breiditig van het aantal voorbeelden is noodig, indien men een beter 
inzicht wil krijgen in de rol, die de druk speelt. Immers, vej'grooting 
van den druk heeft ten gevolge, dat tal van factoren, die hnn invloed 
doen gelden op de reactiesnelheid, qnantitatief worden gewijzigd, 
zooals de inwendige wrijving van het medium, de dissociatiegraad 
der reageerende stoffen, de associatie enz. 
Tot nu toe is het nog niet mogelijk den experimenteel gevonden 
invloed van den druk geheel te corrigeeren voor de zoo juist ge- 
noemde effecten, zoodat het niet uitgemaakt is of druk op zichzelf 
invloed heeft op de reactiesnelheid. Zeer waarschijnlijk is dit wel 
degelijk het geval. Teneinde hieromtrent meer zekerheid te ver- 
krijgen, kunnen twee wegen worden ingeslagen. 
Men kan voor een bepaalde reactie den invloed van den druk 
bestudeeren, en daarna trachten afzonderlijk den drukinvloed op de 
bovengenoemde factoren te bepalen, dat wil dus zeggen op den 
dissociatiegraad, de viscositeit van het medium enz. en deze effecten 
in rekening brengen, waartoe ook bekend moet zijn hoe groot de 
invloed is van een bepaalde verandering der viscositeit enz. op de 
reactiesnelheid. 
Men kan echter ook trachten reacties te bestudeeren, die in zooveel 
mogelijke opzichten met elkaar overeenkomen. In dit geval zullen 
de eventueel aan te brengen correcties ongeveer gelijk zijn, en moet 
dus een gevonden verschil in totalen drukinvloed op rekening worden 
gesteld van die condities, die voor beide reacties niet gelijk gemaakt 
Zie CoHEN en Schut, Piezocheinie kondensierter Systeme, Leipzig 1919, 
p. 395. 
*) Valeton, diss. Utrecht 1914; Zeitschr. f. physik. Chem. 92, 433 (1918). 
*) Kaiser, diss. Utrecht 1914, Zeitschr. f. physik. chem. 89, 338 (1915). 
