Met 
JACOBUS CORNELIUS KAPTEYN’S 
heengaan is een leegte ontstaan in de wetenschap, in het 
vaderland, ook in onze Akademie, waar wij hem de laatste 
jaren helaas moesten missen. Hij behoorde onder de weinige 
zeer grooten, van wie inderdaad met reden gezegd kan 
worden, dat hnn overlijden een leegte doet ontstaan, die 
niet aangevnld kan worden. 
Het is wel haast niet noodig in dezen kring uitvoerig 
over Kapteyn’s levenswerk te spreken ; daarom volsta 
hier een enkel woord. Wij weten allen, dat Kapteyn, 
die 18 Januari 1851 te Barneveld geboren werd, uit een 
zeer groot gezin stamde; ook een aantal anderen van de 
15 broeders en zusters hebben het ver in de wereld ge- 
bracht ; wij hebben trouwens het voorrecht een der oudere 
broeders onder onze rustende leden te tellen. 
Na de studie te Utrecht promoveerde J. C. Kapteyn aldaar 
op 24 Juni 1875 tot doctor in de wis- en natuurkunde op 
een proefschrift; ,, Onderzoek der trillende platte vliezen”. 
De toevallige omstandigheid, dat te I.eiden een observators- 
plaats aan de Sterrewacht open kwam, was aanleiding, dat 
Kapteyn zijn groote gaven aan de astronomie ging wijden. 
Die groote gaven bleken al zoo spoedig, dat hij reeds in 
1878 tot hoogleeraar aan de Rijks-Universiteit te Groningen 
werd benoemd. 
Zijn inaugureele oiatie aldaar had tot onderwerp: ,,De 
parallaxis der vaste sterren” en men kan wel zeggen, dat 
het probleem der parallaxisbepaling \an het begin tot het 
einde van zijn loopbaan, in het centrum van zijn belang- 
stelling heeft gestaan. Dit probleem loopt als een roode 
di'aad haast door zijn geheele onderzoek. Voor de parallaxis- 
bepalingen en bloc van heele groepen sterren heeft Kapteyn 
de eigen bewegingen der sterren gebruikt. Daardoor is hij 
