Physiologie. — H. Zwaahdemaker : ,,De alpha-automatie der auto- 
nome organen.” 
In het organisme bevinden zich eenige organen, die van zelf 
bewegingen nitvoeren en wier bewegingen ook aan nit het lichaam 
genomen geisoleerde stukken voortduren. Zonder ze van buiten af te 
prikkelen, door eenvoudig gadeslaan, vermogen we dan de voort- 
zetting dier fiinctioneering causaal en conditioneel te volgen. Het 
t 3 ^pe van zulk een orgaan is het hart. Het zijn de spiercellen zelf, 
die kloppen, onafgebroken, van het vroegste embryonale leven af 
tot den dood toe. Zulk een pulseerende hartcel is een betrekkelijk 
eenvoudig phasensjsteem ^), dat wanneer we van de kern afzien en 
enkel met de goed bekend gewordene rekening houden, de volgende 
componenten bevat: 7 ionen, H, OH, Na, K, Ca, HCO 3 , H^PO^ resp. 
HPO 4 ; 2". 2 lipoiden, cholesterine en lecithine; 3". een koolhydraat, 
glycogeen, dat met phosphorzuur afwisselend wordt gebonden en het 
weer loslaat; 4". zuurstof; 5“. eiwitten en water als oplosmiddel. 
De absolute hoeveelheid van elke component heeft volgens de regelen 
der phasenevenwichten invloed op het geheel. Men kan invloed 
uitoefenen, ja zelfs aan een componente een bepaalde concentratie 
opdringen, door de cel met een voedingsvloeistof van opzettelijk 
gekozen samenstelling te omringen. De mogelijkheid van vervanging 
is daarbij aan het licht gekomen. Voor liet Na kan Li of sterk ge- 
zuiverd Cs in de plaats treden ; voor K alle radio-actieve elementen ’); 
vooi' Ca Sr en Ba"); voor lecithine natriumoleonaat. Afgezien van 
de absolute hoeveelheid hebben ook de onderlinge verhoudingen 
beteekenis. H : OH, H ; HCO,, K ; Ca trekken zeer de aandacht. Zulke 
onderlinge betrekkingen moeten binnen zekere grenzen blijven. 
Daarbij dienen bepaalde kanten der functie als toets: vooreerst de 
zoogenaamde tonnstoestand, d. i. de mate van nablijvende vei'korting 
met atonie en maximalen tonus als uitersten; vervolgens de prikkel- 
baaidieid in de verschillende tijdstippen eener periode; eindelijk de 
automatische beweging zelf. Aangenomen nu, dat men de voor- 
waarden, waaronder het systeem verkeert, zoo geregeld heeft, dat 
de bedoelde grenzen behoorlijk geeerbiedigd zijn en elk der 3 funda- 
b H. ZwAARDEMAKER, Eig. dcs Pliysiol. Bcl. 5. p. 135. 1906. 
2) H. ZwAARDEMAKER, ZUt.vei'slag Kou. Akad. v. Wetensch. Amsterdam 30 Sepl. 
1916. 
H. C. A. Detmar, Onderz. Pliysiol. Lab. Utrecht (6) Deel 1 p. 1. 
